भाइ तिहार सकिएको दुई महिनापछि कर्णालीमा छोरा तिहार, यस्तो हुन्छ संस्कार

सांकेतिक तस्बिर
पुस ५, २०७४

डोल्पा, ५ पुस– भाइ तिहार सकिएको दुई महिनापछि आज  (बुधवार) कर्णालीवासीले छोरा तिहार मनाए । 

नेपालमा कतै पनि नमनाइने छोरा तिहार प्रत्येक वर्ष पौष शुक्ल द्वितीयका दिन कर्णालीका जुम्ला र डोल्पाका सर्वसाधारणले धुमधामका साथ मनाउने गर्दछन् । 


ADVERTISEMENT

छोरा तिहारमा आमाले छोरालाई निधारमा अक्षता, गलामा माला र सगुनका रुपमा घरमै बनाइएको सेलरोटी, फिनीरोटी, चिनीरोटीजस्ता परिकारसहित टीका लगाइदिने चलन छ । 

टीकासँगै छोराको दीर्घायु र प्रगतिको कामना गर्दै आर्शिवाद दिने गरिन्छ । छोराले पनि आमालाई दक्षिणाका रुपमा पैसा, धोती चोलीलगायतका सामग्री दिएर टीका थाप्छन् । 

छोरा तिहारमा आमाको हातबाट टीका थापिसकेपछि सम्पूर्ण पुरुष जम्मा भई प्रत्येक घरघर तथा गाउँ बस्तीमा पुगेर भैलो खेल्ने चलन छ । 

आजको दिन महिला पनि सार्वजनिक स्थलमा भेला भएर चुट्किला देउडा खेलेर रमाइलो गर्ने र एकअर्काको पिरव्यथा साटासाट गर्ने गर्छन् । 

भैलोको भाका यस्तो हुन्छः
आउँशीया बार भैलो 
दरमुद बार भैलो 
दरमुद्यया खोली भैलो 
बाँस झोली भैलो 
बाँसभित्र भैलो 
आ¥या न ता¥या भैलो 
पिपलु पाती भैलो 
रायकी छाती भैलो 
बखरी खानु भैलो 
त्यो बाखरी कसो सुवाला भैलो 
कसो सुवाला भैलो 
भैलो दिने घरीनाको एक कान सुन छ भैलो 
एक कान मोती भैलो 
सूर्यकी ज्वति भैलो 
भेडो दिन्नन् डो¥याइए ल्याउला भैलो । 
घोडो दिन्नन चढी ल्याउला, त्यहीँ पर जाउँला पिरती लगाउँला भैलो 
पिरतीका बार भैलो 
आकाश जरा भैलौ पात्तला शीला भैलो ।। 

भाइ तिहारमा खेलिनेलाई देउसी र छोरा तिहारमा खेलिनेलाई भैलो भनिने त्रिपुरा सुन्दरी– १ का स्थानीयवासी रविप्रसाद न्यौपानेले बताउनुभयो । 

उहाँका अनुसार भैलो खेलेर मागेको चामल, धान, पैसा सबै भैलो खेल्न गएका सबै जना मिलेर पाठी भात ९स्थानीय भाषामा० खाने गर्छन् । 

छोरा तिहारमा आमा नहुनेले भने स्थानीय मन्दिरमा गएर पुजारीको हातबाट टीका अक्षता लगाउँछन् । 

पुस ५, २०७४ मा प्रकाशित

प्रतिक्रिया दिनुहोस