नैतिकता देखाउने फूटबल प्रशिक्षक चेतनारायण

कात्तिक २३, २०७६

काठमाडौं –  चेतनारायण श्रेष्ठ एएफसीको 'ए' लाइसेन्स पाउने प्रशिक्षक हुन् ।

उक्त लाइसेन्स प्राप्त गरेपछि एएफसीले आयोजना गर्ने खेलका लागि राष्ट्रिय टीमलाई प्रशिक्षण गर्न पाइन्छ । उनले सन् २०१६ मा 'ए' लाइसेन्स लिएका थिए ।


ADVERTISEMENT

यु-१८ प्रशिक्षक श्रेष्ठ काठमाडौंको नागपोखरीमा जन्मिए । सानैदेखि फूटबल खेल्न रुचाउने उनी आदर्श निम्न माध्यामिकमा भर्ना भए । लगभग १० वर्षको उमेरमै फूटबल विद्यालयका प्रतियोगिताहरू खेल्न थाले । मुमा बडामहारानीको जन्मोत्सवमा फूटबल गेमहरू हुन्थ्यो । त्यहीबेलादेखि आफूले फूटबल खेल्न थालेको उनी बताउँछन् ।

'स्कूलका प्रतियोगिताहरूमा म फूटबल खेल्थेँ । शिक्षक तथा साथीहरूले मेरो फूटबल स्किललाई मन पराउँथे,' फूटबलमा लाग्नुको कारण बताउँदै उनी भन्छन्, 'सबैले राम्रो खेल्छौ भन्थे । त्यसैको प्रेरणाले म पछि फूटबलर बन्न पुगैँ ।'

स्कूलका चौरमा खेल्ने श्रेष्ठले विदेशी भूमिका गएर फूटबल हान्न भने यु-१९ कुर्नुपर्‍यो । उनले यू-१९ गेम भारतको चेन्नईमा खेलेका थिए ।

तर उनी विसं २०४८ सालमै यु-१६ को टीममा परेका थिए । उनी भन्छन्, 'उक्त खेल एएफसी खेलाएको थियो ।'

*****

कुनैबेला नेपालको जर्सी लगाएर सिनियर टीमबाट फूटबल खेल्छु भन्ने लागेको थियो त ? उनले जवाफ दिए, '१०-१२ वर्षको उमेरमा त राष्ट्रिय टोलीको जर्सी लगाएर खेल्छु भन्ने सोच आएको थिएन । तर जब यु-१६ खेल्न थालेँ त्यसपछि अब मेहनत गरेर सिनियर टीममा पर्नुपर्छ भन्ने लागेको थियो । अनि मेहनत पनि गरियो ।'

यु-१६ पछि उनलाई अन्नपूर्ण आरसीटीले 'ए' डिभिजन खेल्ने मौका दियो । त्यहाँबाट ५-६ वर्ष फूटबल खेले । वैजु कपाली कोच थिए । उनले एक्पोजरको भूमिका निभाएको श्रेष्ठ सम्झिन्छन् । भन्छन्, 'वैजु कपालीको कोचिङले नेसनल टीममा पुग्न ठूलो मद्दत गर्‍यो ।'

उनले जनकपुर चुरोट कारखाना, मनाङ मर्स्याङ्दी, एनआरटी र श्रीस्टारबाट पनि व्यावसायिक फूटबल खेलेका छन् ।  

उनीसँग अन्तर्राष्ट्रिय क्लबबाट लीग खेलेको पनि अनुभव छ । सन् १९९४ मा बंगलादेशमा उनले वन्डर्स क्लबबाट खेलेका छन् ।

२०५६ मा भएको 'ए' डिभिजन लीगमा आफू एनआरटीमा हुँदा क्लब उपविजेता भएको उनले बताए । सफलता सुनाउँछन् उनी, 'क्लब उपविजेता हुँदा म हाइस्कोरर समेत भएको थिएँ ।'

उनले यु-१९ मा हुँदा जर्मनमा एक महिना लामो टूर गर्दा आफूले ११ म्याचमा ८ गोल हानेको समेत बताए ।

******

१९९४ मा राष्ट्रिय टीमका लागि मलेसियामा उनी एक महिना क्लोज क्याम्प गए । पछि वर्ल्डकप क्वालिफाइङ राउन्ड अन्तर्गत ओमानमा जापानसँग उनले डेब्यू गरे । तर डेब्यू म्याचमा उनले एकछिन मात्रै खेल्न पाए । डेब्यू सम्झन्छन् उनी, 'सेकेन्ड हाफमा खेलेको थिएँ । धेरैबेर खेल्न पाइनँ ।'

उनका अनुसार त्यो बेला जापान निकै बलियो  थियो । जापानले नेपालविरुद्ध पाँच गोल हान्दा नेपालले जम्मा एकपटक मात्र उसको पोस्टमा प्रहार गरेको उनको स्मरणमा ताजै छ । 'जापानको पोस्टमा एक मात्र चार्ज गर्ने खेलाडी थिएँ म । त्यो बेला जापानसँग नेपाल ५-० ले पराजित भएको थियो,' उनी भन्छन् ।

अन्तर्राष्ट्रिय गोलको रूपमा इस्ट बंगाललाई गभर्नर्स गोल्डकपमा हानेको गोल निकै यादगार रहेको उनी बताउँछन् । पुराना दिन सम्झँदै भन्छन्, 'त्यो बेला हाम्रो देवनारायण चौधरी इस्ट बंगालबाट खेल्थे । भाइचन भुटिया पनि त्यहिँबाट खेल्थे । त्यो टीमलाई जित्दाखेरि मैले गोल गरेको थिएँ ।'

कर्नरबाट आएको बल फ्लिक भएको र त्यसलाई आफूले हेडमार्फत गोल गरेको उनले बताए ।  त्यो गोल हानेपछि गेम सकिन्थ्यो । त्यो बेलामा गोल्डेन गोल भनिन्थ्यो । १-१ को बराबरीमा खेल भइरहेको थियो । एक्स्ट्रा टाइममा गोल भएपछि खेल सकिन्थ्यो ।

*****

सन् २०१६ मा उनले एएफसीको 'ए' लाइसेन्स लिएका थिए ।  जुन प्राप्त गरेपछि नेसनल टीमलाई कोचिङ गर्न पाइन्छ । उनका अनुसार यसको कोर्ष अवधि तीन महिनाको हुन्छ । दुई वटा थ्योरी र तीन वटा प्राक्टिकल एक्जाम दिनुपर्छ ।

'ए' लाइसेन्स लिनका लागि पहिला 'सी' र 'बी' लाइसेन्स लिनुपर्ने उनले बताए । उनले एएफसी फ्युचर कोचेज कोर्ष पनि पूरा गरिसकेका छन् ।

'राजीनामा दिएको होइन,नैतिकताको जिम्मेवारी लिएको हुँ'

गत वर्ष श्रेष्ठले यु-१८ नेसनल टीमलाई प्रशिक्षण गराएका थिए । त्यसको निरन्तरता यसवर्ष पनि दिए । तर साफ च्याम्पियनसिपमा नेपालले अपेक्षाकृत नजिता हासिल गर्न सकेन । कमजोर मानिने भुटानसँग पराजित भयो । नेपालको खराब रिजल्टको जिम्मेवारी लिए श्रेष्ठले ।

नेपालले हारेपछि एन्फामा निवेदन दिँदै नैतिकताको जिम्मेवारी लिँदै एउटा प्रतियोगिताका लागि आफूले कोचिङबाट 'ड्रप ' लिएको उनले बताए । तर केही मिडियाहरूले राजीनामा लेखेकोप्रति उनको गुनासो रहेछ । भन्छन्- केही मिडियाले नैतिकताको जिम्मेवारी लिँदै यु-१८ प्रशिक्षणबाट श्रेष्ठले राजीनामा लिए भनेर लेखेछन् । तर त्यो होइन ।' 

थप्छन्, 'भुटानसँग हारेका कारण मैले नैतिकताको जिम्मेवारी लिएर अब आउने एउटा टुर्नामेन्टको लागि यु-१८ को प्रशिक्षणको लागि ब्याक हटेको हो । मैले राजीनामा दिएको होइन । मेरो प्रशिक्षण जारी नै रहन्छ ।'

*****

नेपाली फूटबलको विकासका लागि इन्फ्रास्टक्चरले ठूलो अर्थ राख्ने श्रेष्ठको भनाइ छ । 'खेलाडीहरूलाई प्राक्टिस गर्न मैदानको अभाव छ । सेवा सुविधा जोड दिनुपर्छ,' फूटबलका समस्याहरू सुनाउँछन्,'लामो समयसम्म खेलाडीहरूलाई अभ्यास गराउनुपर्छ । त्यो नेपालमा हुन सकेको छैन ।'

धेरैजसो क्लबहरूका आफ्नो मैदान नभएका कारण पनि फूटबल विकासका केही ढिला भएको उनको बुझाइ छ । भन्छन्- त्यसले गर्दा पनि नेसनल टीमको इम्प्रुभमेन्टका लागि असर गर्छ । सरकारले पनि फूटबलमा उतिसारो चासो दिएको पाइँदैन ।

अन्तिममा उनी भन्छन्, 'फूटबलमा राम्रो लगानी हुने हो भने आगामी केही वर्षमै राम्रो नतिजा हासिल गर्न सकिन्छ ।'

 

कात्तिक २३, २०७६ मा प्रकाशित

प्रदिप अधिकारी

अधिकारी लोकान्तरका लागि मनोरञ्जन र खेलकुदमा कलम चलाउँछन् ।

लेखकबाट थप...

प्रतिक्रिया दिनुहोस