चीनविरुद्ध ट्रम्पको विषवमन : युद्धको पूर्वाभ्यास ?

डोनल्ड ट्रम्पले संयुक्त राष्ट्रसंघको साधारणसभामा गरेको सम्बोधनमा चीनविरुद्ध विषवमन गरेका छन् । उनले संसारको महानतम सेनाका साथ अमेरिकाले शान्तिदूतको भूमिका निर्वाह गरेको भनी घमण्ड पनि गरे । शान्ति अमेरिकी बन्दूकको नाल निस्कन्छ !

ट्रम्पको सम्बोधन आक्रोशपूर्ण, ठाडो र कठोर थियो । जम्मा सात मिनेटको सम्बोधनमा उनले संसारमा महामारी फैलाएको भन्दै चीनको आलोचना गरे अनि आफ्नो सरकारले पश्चिम एसियामा शान्तिवार्ताहरू गराएको बताए ।


Advertisement

त्यसक्रममा उनले अमेरिकासँग संसारको सबभन्दा विकसित हतियार रहेको बताए र त्यसको प्रयोग कहिले पनि गर्नु नपरोस् भनी ईश्वरसँग प्रार्थना गर्ने बताए । त्यो धम्की जस्तो सुनियो । 

अमेरिका अरूभन्दा फरक छ भन्ने आत्ममुग्ध बकवास ट्रम्पले दोहोर्‍याए । उनले कठोर राष्ट्रवाद अपनाउँदै कोरोनाभाइरसका सम्बन्धमा ट्रम्प प्रशासनले फैलाएको षड्यन्त्र सिद्धान्तलाई अघि दोहोर्‍याएर चीनप्रति आक्रामकता देखाए । राष्ट्रसंघको सम्बोधनमा उनले चाइना भाइरस भने अनि बेइजिङले जानाजान संसारलाई संक्रमित बनाएको बताए । 


Advertisement

चीन सरकारलाई महामारी फैलाएकोमा जवाफदेही बनाउनुपर्ने माग उनले राष्ट्रसंघसमक्ष राखे । बेइजिङसँग लडाइँका लागि अमेरिकाले चुनौती दिएको भनी यसलाई बुझ्नुपर्छ । 

ट्रम्प प्रशासनले हालैका दिनमा चीनविरुद्ध दिएका अनियन्त्रित बयान महामारी व्यवस्थापनमा आफूबाट भएको भारी चुकबाट ध्यान हटाउनका लागि हो । कोरोनाका कारण संसारभरि मरेका मानिसको २० प्रतिशत अमेरिकामै छन् जबकि अमेरिकामा संसारको ४ प्रतिशत मात्र जनसंख्या छ । 

अनि उदीयमान चीनसँगको आर्थिक द्वन्द्व र आफ्नो घट्दो शक्तिका कारण अमेरिकाले पालिरहेको कुण्ठालाई पनि चीनको आलोचना गरेर पोखिरहेको देखिन्छ । ट्रम्पले चीनविरुद्ध निरन्तर विषवमन गरेर संसारलाई नयाँ शीतयुद्धतर्फ धकेलेका छन् । अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धहरूलाई बंग्याइएको छ र चरम ध्रुवीकरण भइरहेको छ । जसरी भए पनि विरोधीलाई सिध्याउने मानसिकता अमेरिकाले पालिरहेको छ । 

ट्रम्पको सम्बोधनभन्दा केही मिनेटअघि मात्र संयुक्त राष्ट्रसंघका महासचिव एन्टोनियो गुटेरेसले ७५औं साधारणसभाको आरम्भ गर्दै नयाँ शीतयुद्ध टार्नका लागि अमेरिका र चीनबीच सहकार्यको अपील गरे । ‘हामी खतरनाक दिशामा अघि बढिरहेका छौं । दुई विशाल अर्थतन्त्रहरूले विश्वलाई दुई ध्रुव बनाएको हामीले सहन सक्दैनौं,’ उनले भने । संसारले सन् १९४५ को क्षणको सामना गरिरहेको उनले बताए । 

ट्रम्पले संयुक्त राष्ट्रसंघलाई गरेको सम्बोधनको सार नै अमेरिका पहिलो विचारधारालाई अघि सारेर चीनलाई शत्रुराष्ट्रका रूपमा प्रस्तुत गर्नु हो । यो अनियन्त्रित अमेरिकी राष्ट्रवाद हो । 

चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङको सम्भाषण ट्रम्पको भन्दा पूरै फरक थियो । आफ्नो सम्बोधनमा सीले शान्त तथा राजनेताको चरित्र सहित बोले । उनले अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्यका लागि अपील गरे, संसार एक परिवारका रूपमा रहेको बताए अनि सबैका लागि जीतको समाधान सुझाए ।

उनको सम्बोधन राष्ट्रसंघको गरिमाअनुरूप थियो किनकि उक्त संस्थाले सम्पूर्ण मानव एकै हुन् र कसैप्रति आक्रामकता देखाउनु हुँदैन भन्छ । उनले चिनियाँ सेनाको शक्तिको बखान गरेनन् । बेइजिङले कसैसँग पनि शीतयुद्ध वा परम्परागत युद्ध लड्न नचाहेको उनले बताए अनि चीन संसारको सबभन्दा विशाल विकासशील मुलुक भएको र शान्तिपूर्ण, खुला, सहकार्यात्मक तथा साझा विकासका लागि प्रतिबद्ध रहेको बताए । 

दुई विश्वनेताले बोले । एकजनाले प्रगतिशील र शान्तिपूर्ण भिजन सहितको भविष्य देखिरहेका छन् भने अर्का चाहिँ सात दशकअघिको विश्वयुद्धको खरानी चपाउन उद्यत छन् । 

वास्तवमा संसार ट्रम्पको जस्तो आक्रामक राजनीति अनि अमेरिकी सर्वोच्चतावादका कारण खतरनाक दिशामा अघि बढिरहेको छ । 

अनि ट्रम्पका प्रतिद्वन्द्वी जो बाइडनले पनि खासै फरक पार्दैनन् । उनको शैली मात्र फरक हो, सार उही हो । यो ट्रम्प नामक व्यक्तिको कुरा हैन । यो अमेरिकी शक्ति कसरी संसारभरि एकपक्षीय तथा हिंस्रक रूपमा काम गर्छ भन्ने विषय हो । 
 

आरटीमा प्रकाशित फिनियन कनिङघमको विश्लेषण
 

एजेन्सी
एजेन्सी

लेखकबाट थप...

कमेन्ट गर्नुहोस्