×

X
Nic Asia
Marvel

युद्धको नयाँ युग शुरू, प्रयोग गर्न थालिए सशस्त्र ड्रोन

काठमाडाैं | माघ २६, २०७८

NTC
Premier Steels
British college
TVS INSIDE

संसारका युद्धको तरिका बदलिन थालेको छ । पहिलेपहिले लडाइँमा ड्रोन सैन्य महाशक्तिहरूले मात्र गर्ने गर्थे । तर अब यो विद्रोही र साना मुलुकहरूले समेत उपयोग गर्न थालेका छन् । 

DHARA
LAxmi BAnk

ड्रोनलाई युद्धको प्रतिष्ठित प्रतीक तबदेखि मान्न थालियो जबदेखि त्यसमा हेलफायर मिसाइल जडान गरियो । 


Advertisment
NMB BANK
RMC TANSEN
NIC ISLAND BOX

त्यसपछि आएको रीपरलाई हन्टर किलर ड्रोनका रूपमा विकसित गरियो । यसअघिका ड्रोनहरूभन्दा यसको रेन्ज धेरै छ । अनि यसले बढी तौल भएका सैन्य उपकरण पनि लैजान सक्छ । 

यी किलर ड्रोनहरूलाई अमेरिकाले शत्रुमाथि निशाना लगाउनका लागि उपयोग गर्छ । शत्रुले कल्पना समेत नगरेको ठाउँमा यी ड्रोनहरूले क्षति पुर्‍याउँछन् । 


Advertisment
Bizbazar
Saurya island

यही रीपर ड्रोनले इरानका जनरल कासिम सुलेमानीलाई सन् २०२० मा बग्दाद विमानस्थल बाहिर हत्या गरेको थियो । 

कम समयका लागि मात्र युद्ध ड्रोनको क्षेत्रमा अमेरिका र इजरायलको बोलबाला रह्यो । यसलाई युद्ध ड्रोनको पहिलो युग मानिन्छ । 

Vianet communication
IME BANK INNEWS

तर अहिले परिस्थिति निकै बदलिइसकेको छ । 

युद्ध ड्रोन बनाउने नयाँ देशहरू पनि युद्धभूमिमा आएपछि नयाँ युगको आरम्भ भएको छ । ड्रोनको उपयोग आतंकवादविरुद्धको युद्धबाट अगाडि बढेर पारम्परिक युद्धमा परिणत भइसकेको छ । अहिले ड्रोनको प्रविधि निकै जटिल छ र कृत्रिम बौद्धिकतासँग पनि यो जोडिएको छ । 

हालै टिग्रेमा पिपुल्स लिबरेसन फ्रन्टका विद्रोहीहरूमाथि इथियोपिया सरकारले ड्रोन आक्रमण गरेको छ । 

इथियोपिया सरकारले टर्की र इरानसँग सशस्त्र ड्रोन किनेको छ । संयुक्त अरब अमिरात (यूएई) मार्फत चीनको विङ लुङ २ ड्रोनमा पनि इथियोपियाले पहुँच बनाएको बताइन्छ । यूएईले यसैगरी लिबियाको गृहयुद्धमा आफ्ना सहयोगी जनरल खलीफा हफ्तारलाई पनि धेरैवटा चिनियाँ ड्रोन दिएको थियो । 

सशस्त्र ड्रोनहरूको निर्णायक असर पनि देखिएको छ । नागोर्नो काराबाख युद्धमा पनि ड्रोनको प्रमुख भूमिका थियो । 

टर्कीबाट प्राप्त ड्रोनका कारण अजरबैजानको सेनाले आर्मेनियाको विवादित क्षेत्रमा नियन्त्रण कायम राख्न सकेको थियो । 

सन् २०२० को फेब्रुअरीमा सिरियामा भएको अपरेसन स्प्रिङ शील्डका बेलामा अनि लिबियामा खलीफा हफ्तारको विद्रोही सेनाविरुद्ध टर्कीले यस ड््रोनको उपयोग गरिसकेको छ ।

ड्रोन आक्रमणले कानूनी र नैतिक दुविधा उत्पन्न गर्छ । ड्रोनको मारक क्षमता त्यसलाई चलाउनेमा निर्भर रहन्छ । हतियारलाई सीमित गराउने सम्झौतामार्फत ड्रोनको उपयोगमा रोक लगाउन सकिने कुरा आधारहीन साबित भएको छ । 

अमेरिकाले आफ्नो प्रविधि निकै नजिकका सहयोगीबाहेक अरूलाई दिन अनिच्छा व्यक्त गरेको छ । तर अरू देशले यस्तो भेदभाव गर्दैनन् । 

युद्ध ड्रोन जुन गतिमा विकसित भइरहेको छ, त्यसलाई रोक्न गाह्रै देखिन्छ । 

सयभन्दा बढी देश अनि आतंकवादी समूहसँग ड्रोन छ । तीमध्ये कैयौंसँग सशस्त्र ड्रोन छ । 

सेन्टर फर न्यु अमेरिका सिक्योरिटीमा डाइरेक्टर अफ स्टडीज पल शरेर भन्छन्, ‘ड्रोनको उपयोग लगातार बढिरहने देखिन्छ ।’

उनी भन्छन्, ‘चीन संसारभरि सशस्त्र ड्रोनको सबभन्दा ठूलो निर्यातक हो । इरान र टर्की जस्ता मध्यम शक्तिहरूसँग पनि ड्रोनको प्रविधि छ र उनीहरू अन्य मुलुकलाई यी प्रणालीहरू बेचिरहेका छन् ।’

उनका अनुसार, कमर्सियल ड्रोन टेक्नोलोजी सजिलै उपलब्ध हुने भएकाले जोकोहीले पनि त्यसलाई युद्ध ड्रोन बनाउन सक्छ । केही आतंकवादी संगठनहरूसँग पनि यस्तो ड्रोन छ । 

साना मुलुकहरूले लडाकू विमान किन्न नसक्दा पनि उनीहरूको वायुसेनालाई सशस्त्र ड्रोनले बलियो बनाउने भएकाले उनीहरू यसप्रति आकर्षित छन् । 

Maruti inside
TATA Below
NLIC
ncc inside
असोज १०, २०७९

दिल्लीका मुख्यमन्त्री अरविन्द केजरीवालले सफाइ कर्मचारी समेत रहेका दलित  पुरुषलाई आफ्नै घरमा अतिथि बनाएर सँगै खाना खाएका छन् । करीब ७५ सालमा पहिलो पटक केजरीवालले दलित  पुरुषलाई आफ्नै घरमा अतिथि ...

असोज १०, २०७९

रुसको उदमुर्तिया क्षेत्रको विद्यालयमा आक्रमणकारीले अन्धाधुन्ध गोली चलाउँदा कम्तीमा ५ बालबालिकाको मृत्यु भएको छ । रुसको पश्चिमी शहर इजेभस्कको एक विद्यालयमा अन्धाधुन्ध गोली चलेको रुसी सरकारी सञ्चारमाध्यमलाई उदृत गर्द...

असोज १०, २०७९

अमेरिकामा हालै कानून संशोधन गरेर गर्भपतन सेवालाई बन्द गरिएको छ । त्यसको चपेटामा कतिपय व्यक्ति परिरहेका छन् । पछिल्लो घटनाअनुसार अमेरिकाकी युवती वेनेसा बिदा मनाउन मेक्सिको गएकी थिइन् । त्यतिबेला उनका प्रेमी...

असोज १०, २०७९

लखनउको इटौन्जादेखि कुम्हरावान तर्फ जाँदै गरेको ट्रयाक्टर पल्टिँदा १० जनाको मृत्यु भएको छ ।  उक्त ट्र्याक्टरमा ४६ जना सवार थिए । ट्रली पल्टिएर पोखरीमा खस्दा सो दुर्घटना भएको बताइएको छ ।  घाइतेहरुलाई इ...

असोज १०, २०७९

रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनले सोमबार इजेभस्कमा रुसी विद्यालयमा भएको आक्रमणलाई "अमानवीय" भन्दै कडारूपमा निन्दा गरेका छन् । क्रेमलिनका प्रवक्ता दिमित्री पेस्कोभका अनुसार राष्ट्रपति पुटिनले सो घटनामा बा...

असोज १०, २०७९

परस्त्रीसँग होटलको कोठामा रङ्गेहात भेटिएका पतिलाई चप्पलै–चप्पलले रामधुलाइ गरेको भिडियो भाइरल भएको छ । भारतको उत्तर प्रदेशस्थित आगरामा एक महिलाले पतिलाई होटलमा परस्त्रीसँग फेला पारेपछि हंगामा भएको छ ...

साख बचाउन चुकेकी राष्ट्रपति !

साख बचाउन चुकेकी राष्ट्रपति !

असोज ६, २०७९

नेपालमा फेरि एकपटक संविधानमाथि निर्मम हमला भएको छ । हुन त यो दुईपटक सम्म संसद् विघटन गर्न खोज्दा सफल नभएको घटनाको क्रमिक शृंखला नै हो । शान्ति प्रक्रिया अझै टुंगोमा पुर्‍याउन नसकेको नकारात्मक अवस्थालाई ...

अछाम पहिरोले पुरेका 'मूल्यहीन' आँसुहरू र  हामीले सिक्न नसकेको पाठ

अछाम पहिरोले पुरेका 'मूल्यहीन' आँसुहरू र हामीले सिक्न नसकेको पाठ

असोज ३, २०७९

संसारमा आँसुको मूल्य कति हुन्छ, यसको स्पष्ट जवाफ कसैसँग छैन । विश्व फूटबलका चम्किला तारा लियोनल मेस्सीको एक थोपा आँसुको मूल्य भने १० लाख डलर हो । शायद यो नै ठोस रूपमा आँसुको पहिलो महंगो मूल्य होला । आफ्नो...

घोषणाको ७ वर्षसम्म कार्यान्वयनकै चरणमा संविधान !

घोषणाको ७ वर्षसम्म कार्यान्वयनकै चरणमा संविधान !

असोज ३, २०७९

नेपालको संविधान २०७२ जारी भएपछि मुलुकले नयाँ बाटो समायो । वर्षौंदेखि संविधान सभामार्फत नयाँ संविधान निर्माणका लागि दबाब दिँदै आएका थुप्रै समुदायले स्वागत गरे । ७ वर्षअघि नेपाली जनताका प्रतिनिधिले आफैं मेह...

ad
x