×

NMB BANK
Dabur

भाजपाको मिसन-२०२४

विधानसभा चुनावको रुझान– भारतको प्रधानमन्त्रीमा मोदीले ह्याट्रिक गर्ने आधार बनेको हो ?

काठमाडाैं | मंसिर १९, २०८०

NTC
Sarbottam
Premier Steels
  • अभिनव गोयल

'आजको ह्याट्रिकले २४ (२०२४ लोकसभा चुनाव) को ह्याट्रिक सुनिश्चित गरेको छ,' भारतका प्रमुख तीन राज्यमा बहुमत प्राप्त गरेपछि आइतबार साँझ दिल्लीस्थित भारतीय जनता पार्टी (भाजपा) मुख्यालय पुगेर प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी भने ।  उनी यतिमै रोकिएनन् । निर्वाचनको प्रतिध्वनि विश्वभर सुनिने उनले बताए ।

Sagarmatha Cement
Muktinath Bank

दुई कार्यकाल भारतको केन्द्रीय शासनमा रहेको भाजपाले प्रमुख तीन राज्य मध्यप्रदेश, राजस्थान र छत्तिसगढमा स्पष्ट बहुमत प्राप्त गरेको छ । दक्षिणी राज्य तेलंगानामा भने क्षेत्रीय पार्टी बीआरएसलाई पछि पार्दै कंग्रेस विजयी भएको छ ।


Advertisment
RMC TANSEN
IME BANK INNEWS
shivam ISLAND

देशका पाँच राज्यमा भएको विधानसभा निर्वाचनमा भाजपाले तीन राज्यमा बहुमतका साथ सरकार बनाउन लागेको छ । पार्टीले मध्य प्रदेश जस्ता राज्यमा पनि पुनरागमन गर्‍यो, जहाँ भाजपा गत १८ वर्षदेखि सत्तामा छ ।


Advertisment
SBL

यसबाहेक राजस्थान र छत्तीसगढको नतिजाले राजनीतिक विश्लेषकहरूलाई पनि आश्चर्यचकित बनाएको छ, किनभने केही समयदेखि यी राज्यहरूमा बीजेपी कमजोर रहेको बताइएको थियो।

Vianet communication
Laxmi Bank

यस्तो अवस्थामा अहिले सबैभन्दा ठूलो प्रश्न उठेको यो जितले २०२४ को आम चुनावमा कत्तिको प्रभाव पार्छ ? के यी परिणामहरूले बीजेपीको लागि मिसन २०२४ को बाटो सजिलो बनाएको छ ? के प्रधानमन्त्री मोदीले साँच्चै ह्याट्रिक गर्न लागेका हुन् ?

यो लोकसभा चुनावअघि हुने अन्तिम विधानसभा चुनाव थियो। यही कारणले गर्दा यी पाँच राज्यको नतिजालाई २०२४ को सेमिफाइनलका रूपमा हेरिएको थियो, किनभने यी राज्यहरूमा लोकसभा सीटहरूको राम्रो संख्या छ, जसले कुनै पनि पार्टीलाई केन्द्रमा सत्तामा ल्याउन महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्छ। ।

वरिष्ठ पत्रकार हेमन्त अत्रीले मध्य प्रदेश, छत्तीसगढ र राजस्थानमा भाजपाको जितले धेरै परिवर्तन हुने विश्वास व्यक्त गरेका छन् । 'बीजेपीले मिसन २०२४ को लागि एक मनोवैज्ञानिक मात्र होइन निर्णायक किनारा पनि पाएको छ। अब २०२४ को लागि लडाई भाजपाको लागि धेरै सजिलो भएको छ,' उनी भन्छन्, 'यो सबै मनोवैज्ञानिक खेल हो। अब यी परिणामहरूको आधारमा बीजेपीले लोकसभा चुनावसम्म देशभर उत्सवको वातावरण कायम राख्नेछ, किनभने भाजपा घटना, कथा र मुद्दाबाट टाढा जानमा विशेषज्ञ छ।'

यसमा कुनै शंका छैन कि बीजेपीले हरेक चुनाव पूर्ण जोशका साथ लड्छ, चाहे त्यो पार्षद्, विधानसभा वा लोकसभाको चुनाव किन नहोस्। चुनावी अभियानमा पार्टीलाई अगाडि बढाउने काम देशभर फैलिएका आफ्ना कार्यकर्ताले गरिरहेका छन् ।

null

हिन्दुस्तान टाइम्सका नेशनल पोलिटिकल सम्पादक सुनेत्रा चौधरी भन्छिन्, 'यी तीन राज्यको जितले बीजेपी कार्यकर्तालाई उत्साहित बनाएको छ र अब उनीहरू मिसन २०२४ मा बढी केन्द्रित हुनेछन्।'

मध्यप्रदेश, राजस्थान र छत्तीसगढमा भाजपाको जितले चुनावी विश्लेषक योगेन्द्र यादव भने निराश देखिन्छन् । बीबीसीसँग कुरा गर्दै उनले भने, ‘भाजपाको यो जितले हामी निराश छौं। हामीजस्ता जनता सन् २०२४ मा देशमा ठूलो परिवर्तन हेर्न चाहन्छन् । नतिजापछि हामीजस्ता जनतालाई पहिलेभन्दा धेरै गाह्रो भएको छ । कर्नाटक चुनावमा भाजपा पराजय भयो, त्यसपछि भाजपालाई हराउन सक्ने सम्भावना बलियो भएको थियो, तर आज त्यो सम्भावना झनै कठिन भएको छ । कांग्रेसका लागि यी तीन राज्यमा सिट जित्नु अपरिहार्य थियो, तर अब अगाडिको लडाईं उसलाई पनि गाह्रो भएको छ।

२०१४ को लोकसभा चुनावपछि भाजपाले भारतीय राजनीतिमा इतिहास रच्यो। पहिलो पटक भाजपाले पूर्ण बहुमतका साथ केन्द्रमा सरकार बनायो। १९८४ मा कांग्रेसको विजयपछि २०१४ मा पहिलो पटक बीजेपी ३० वर्षको रेकर्ड तोड्दै आफ्नै बलमा २८३ सीट जित्ने पार्टी बनेको थियो । 

दोस्रो परीक्षा सन् २०१९ मा भएको थियो र यसपटक पनि प्रधानमन्त्री मोदीले पूर्ण बहुमत प्राप्त गरे । अब प्रश्न २०२४ को  हो ? वरिष्ठ पत्रकार शरद गुप्ता भन्छन्, 'भाजपालाई सबैभन्दा ठूलो फाइदा नरेन्द्र मोदीको उपस्थिति हो। सीएसडीएसका अनुसार नरेन्द्र मोदीको लोकप्रियता रेटिङ अझै ३८ छ, जबकि अधिकांश विपक्षी नेताहरू एकल अंकमा छन्।'

उनी भन्छन्, ‘नरेन्द्र मोदीसँग पार्टीलाई आफ्नो छविको माध्यमबाट अघि बढाउने शक्ति छ, त्यसैले पार्टीले उहाँ अग्रपंक्तिमा र उहाँको अनुहारमा मात्र चुनाव होस् भन्ने चाहन्छ । यदि नरेन्द्र मोदीलाई हटायो भने बीजेपीमा भारतभर पहुँच भएको कोही पनि हुनेछैन।'

पाँच राज्यमा भएको विधानसभा चुनावमा अधिकांश राज्यमा भाजपाले मुख्यमन्त्रीको अनुहार घोषणा नगरी नरेन्द्र मोदीको नाममा चुनाव लडेको थियो।

वरिष्ठ पत्रकार हेमन्त अत्री प्रदेशको निर्वाचन स्थानीय मुद्दामा र लोकसभाको निर्वाचन केन्द्रीय मुद्दामा हुने धारणासँग खासै सहमत देखिँदैनन् । अत्री भन्छन्, ‘आज पनि नरेन्द्र मोदी हिन्दी क्षेत्रका सबैभन्दा ठूलो भोट क्याचर राजनीतिज्ञ हुन्, अहिले उहाँसँग अनुहारको रूपमा कसैले प्रतिस्पर्धा गर्न सक्दैन ।'

हिन्दुस्तान टाइम्सका राष्ट्रिय राजनीतिक सम्पादक सुनेत्रा चौधरी उनीसँग सहमत देखिन्छन्, उनी भन्छिन्, 'राजस्थान र छत्तीसगढबाहेक मध्य प्रदेश मात्र एक राज्य थियो जहाँ भाजपाले नरेन्द्र मोदीको नाममा पूरै चुनाव लडेको थियो। ‘राजस्थानको चुनावमा पीएम मोदीले आफ्ना र्‍यालीहरूमा बारम्बार पेपर चुहावट र महिलाविरुद्धको अपराधजस्ता मुद्दा उठाए, तर मध्य प्रदेशमा १८ वर्षदेखि भाजपा सत्तामा थियो, त्यसैले सत्ताविरोधीका कारण पार्टीले केही गर्न सकेको छैन। उहाँका लागि खास केही थिएन, त्यसैले उहाँले प्रधानमन्त्री मोदीको अनुहारलाई अगाडि राख्नुभयो, जसले उहाँलाई जित दिलायो।'

‘इंडिया’ गठबन्धनले चुनौती देला ?

null
यस वर्षको जुलाईमा २६ दलहरूले २०२४ मा बीजेपीलाई पराजित गर्न हात मिलाए र यसलाई नाम दिए 'इंडियन नेशनल डिवेलपमेन्टल इंक्लूसिव अलायन्स अर्थात् ‘इंडिया’। यो विपक्षी गठबन्धन लोकसभा चुनाव २०२४ को लागि बनेको भए पनि गठबन्धनमा परेका दलहरूले विधानसभा चुनावमा एक्लै चुनाव लडेका थिए ।

यस्तो अवस्थामा यी राज्यहरूमा बीजेपीको जितले गठबन्धनको राजनीति र भविष्यमा केही फरक पार्छ कि भन्ने प्रश्न उठ्छ ? वरिष्ठ पत्रकार हेमन्त अत्री भन्छन्, ‘भारत गठबन्धन विधानसभाका लागि होइन भन्ने कुरा सत्य हो, तर यी चुनावमा पनि सँगै देखेको भए राम्रो हुन्थ्यो । कांग्रेस सँगै बस्दा मनोवैज्ञानिक फाइदा हुन्थ्यो । मध्य प्रदेशमा देखिने ५–७ प्रतिशतको अन्तरको सबैभन्दा ठूलो कारण समाजवादी पार्टीसँग कांग्रेसको व्यवहार हो । मध्यप्रदेशमा सपा र भारत गठबन्धन मिलेको भए यस्तो घाटा हुने थिएन ।'

निर्वाचन विश्लेषकहरू तीन राज्यमा कांग्रेसको पराजयलाई ‘इंडिया’ गठबन्धनका लागि राम्रो मान्छन् । एक निर्वाचन विश्लेषकले भने, ‘अब भारत गठबन्धनको काम सहज हुनेछ । पार्टीभित्रको आन्तरिक समीकरण पहिलेभन्दा सहज हुनेछ । यदि कांग्रेसले राम्रो प्रदर्शन गरेको भए यो गाह्रो हुन्थ्यो किनभने यसले सीट बाँडफाँडमा उच्च माग गरेको थियो। आजको धक्कापछि कांग्रेस र गैरकांग्रेजी दलहरूले पनि हामीलाई गठबन्धन चाहिन्छभन्ने राम्रोसँग बुझ्नेछन् । अब गठबन्धनमा सिट बाँडफाँडको मुद्दा सहज हुनेछ ।'

हेमन्त अत्री पनि यस्तै बताउँछन् । उनी भन्छन्, ‘अब साना दलहरूले कांग्रेससँग आँखा हेरेर सिटमा कुरा गर्न सक्छन्, यसअघि कांग्रेसले विधानसभा चुनावपछि गठबन्धनमा सिट बाँडफाँटको कुरा गर्छ भन्ने विश्वास थियो । राम्रो प्रदर्शन गरेपछि उनको प्रभाव बढ्छ, त्यो भएन ।'

२०१९ को लोकसभा चुनावअघि पनि यी पाँच राज्यमा विधानसभा चुनाव भएको थियो। त्यसपछि भाजपाले नराम्ररी हार बेहोरेको थियो, तर त्यो हारले आम चुनावमा भाजपालाई असर गरेन।

त्यसैले भारतीय राजनीतिका अधिकांश चुनावी विश्लेषकहरू लोकसभा चुनावमा पनि विधानसभाको नतिजा दोहोरिन्छ भन्ने अनुमान गर्नबाट टाढै छन् ।

वरिष्ठ पत्रकार शरद गुप्ता भन्छन्, 'जब नरेन्द्र मोदी २०१९ मा प्रधानमन्त्री बने, त्यसअघि पुलवामा र बालाकोटका घटना भएका थिए, त्यसपछि देशभक्तिको वातावरण सिर्जना भयो र त्यसको फाइदा भाजपाले उठायो, तर यो हरेकपटक हुन सक्दैन । भाजपा १० वर्षदेखि सत्तामा छ । लोकसभा चुनावमा १० वर्षको एन्टि-इन्कम्बन्सी देखिनेछ। यसबाहेक भाजपाले बेरोजगारी र मुद्रास्फीति जस्ता समस्याहरूको सामना गर्नुपर्नेछ।'

वरिष्ठ पत्रकार हेमन्त्र अत्री भन्छन्, ‘यस चुनावमा विपक्षीले जात सर्वेक्षण र ओबीसीको मुद्दा राखे । राहुल गान्धीले हरेक चुनावी र्‍यालीमा यो कुरा उल्लेख गरेका छन्, जसले कांग्रेसलाई जवाफ फर्कायो। कांग्रेस जातमा लड्यो र बीजेपी धर्मको आधारमा उड्यो, किनभने जात धर्मको अंश हो र बीजेपीमा धर्मको सम्पूर्ण कोमल छ।' कांग्रेस र विपक्षीहरूले आफ्नो रणनीति परिवर्तन गरेर २०२४ मा भाजपालाई चुनौती दिन सक्ने उनी ठान्छन् । बीबीसी हिन्दी

hAMROPATRO BELOW NEWS
NLIC
TATA Below
कात्तिक १७, २०८०

पाकिस्तानको क्वेटामा सुरक्षाकर्मीको एउटा समूहमाथि शुक्रबार आक्रमण हुँदा कम्तीमा १४ सैनिकको मृत्यु भएको छ । घटनाबारे बलुचिस्तान प्रान्तका एक वरिष्ठ सरकारी अधिकारी सइद अहमद उमरानीले एएफपीसँग भने, “तटीय ...

कात्तिक २८, २०८०

चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङ अमेरिका प्रस्थान गरेका छन् । चीन–अमेरिका भ्रमणका लागि उनी मंगलवार अमेरिका प्रस्थान गरेका हुन् । भ्रमणका क्रममा उनले चीन र अमेरिकाका नेताबीचको बैठक र ३० औं एपेक आर्थिक न...

कात्तिक १७, २०८०

सोउल– उत्तर कोरियाले दूतावास बन्द गर्ने हालैको शृङ्खला आफ्नो बाह्य सम्बन्ध सुधार गर्नका लागि ‘नियमित मामिला’ भएको स्पष्ट पारेको छ । दक्षिण कोरियाले आर्थिक सङ्कटका कारण दूतावास बन्द गरेको दाबी गर...

कात्तिक २१, २०८०

किभ– युक्रेनका राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्कीले निर्वाचनका लागि यो सही समय भएको हो भन्ने आफूलाई विश्वास नभएको बताएका छन् । सन् २०२४ मा राष्ट्रपति निर्वाचनका बारेमा तीव्र बहस हुँदै गएपछि रुसी आक्रमणविरुद्ध ह...

पुस २७, २०८०

अमेरिका र बेलायतका सेनाले बिहीवार यमनको हुथी नियन्त्रित कैयौं क्षेत्रहरूमा हवाई हमला शुरू गरेका छन् । लाल सागर (रेड सी) हुँदै सामान ओसारपोसार गर्ने कमर्सियल जहाजमाथि पटक-पटकको ड्रोन हमला तत्काल रोक्न...

कात्तिक २९, २०८०

हमासको कमान्ड सेन्टरलाई निशाना बनाउँदै इजराइली सेना बुधबार गाजाको सबैभन्दा ठूलो अस्पतालमा प्रवेश गरेको छ । हजारौँ बिरामी र आश्रय लिएका नागरिकहरू रहेको अस्पतालमुनि हमासको कमान्ड सेन्टर रहेको सेनाले बताएको छ ...

कहाँ चुक्यौँ हामी ?

कहाँ चुक्यौँ हामी ?

फागुन १९, २०८०

हामी सबैको आकाश एउटै छ । धर्ती एउटै छ । हावा, पानी, माटो एउटै छ । अग्नि, वायु, सूर्य एउटै छ । जन्म प्रक्रिया एउटै छ, मरण प्रक्रिया एउटै छ । जीवन प्रक्रिया एउटै छ, जीवन प्रणाली एउटै छ । मांसपेशी प्रणाली एउटै छ ...

‘कुशासन’- पवित्रतालाई समेत छायाँमा पारेको एक बदनाम शब्दावली

‘कुशासन’- पवित्रतालाई समेत छायाँमा पारेको एक बदनाम शब्दावली

फागुन १७, २०८०

हामीले सुन्दै आएको शब्द ‘कुशासन’को दुई फरक अर्थ हुन्छ । धेरैले राज्य शासनसँग जोडिएको घिनलाग्दो शब्द 'कुशासन' सुन्नुभएकै छ। पूजापाठ वा पवित्र कार्यमा बिछ्याइने कुशबाट बनेको चकटी वा आसनलाई प...

गल्ती दर्शनको सन्देश

गल्ती दर्शनको सन्देश

फागुन १२, २०८०

हामी प्रायः गल्ती गर्नु हुँदैन भन्छौँ, गल्ती हुन्छ कि भनेर डराउँछौँ । आफ्ना नानीहरूलाई पनि यस्तै शिक्षा दिन्छौँ । गल्ती गर्नु राम्रो होइन भन्छौँ, गल्ती गरे दण्ड पाइन्छ भन्ने गर्छौँ, तर गल्ती भन्ने कुरा नै त्यस्तै । नगरौँ...

x