विप्लवको उल्टो बाटो : आक्रोशको 'आत्मघाती' व्यवस्थापन !

ईश्वर अर्याल
ईश्वर अर्याल

पत्रकार अर्याल लोकान्तरका लागि राजनीति, समसामयिक घटनाक्रम र वैदेशिक रोजगारीमा रिपोर्टिङ गर्छन् ।

काठमाडौं –मन्त्रिपरिषद् बैठकका निर्णय सुनाउने क्रममा सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्री गोकुल बाँस्कोटाले बिहीवार कुनै समूहको 'दाउपेच' र 'शक्ति सञ्चय'का लागि सरकारले वार्ता नगर्ने स्पष्ट पारे । 

नेत्रविक्रम चन्द 'विप्लव' नेतृत्वको नेकपा हिंसा छाडेर वार्तामा आए स्वागत गर्ने तर हिंसाले वैधता पाउने गरी वार्तामा बस्न सरकार तयार नरहेको बाँस्कोटाको कथन थियो । 


Advertisement

सरकारका प्रवक्ता समेत रहेका मन्त्री बाँस्कोटाले 'विप्लव' नेतृत्वको नेकपालाई हिंसा छोड्न आग्रह गर्दै वार्तासम्बन्धी सरकारको आधिकारिक धारणा स्पष्ट पारेको ३ घण्टामै सुदूरपश्चिमको अस्थायी राजधानीको धनगढीको शहीद गेटस्थित निलम होटलमा बम विष्फोट भयो ।

साँझ पौने ७ बजे भएको बम बिस्फोटमा परी १ जनाको ज्यान गएको छ । मृतक रामबहादुर सिंह विप्लव नेतृत्वको नेकपाकै कार्यकर्ता रहेको पुष्टि भइसकेको छ ।


Advertisement

आक्रोशको 'आत्मघाती व्यवस्थापन'

सरकार जति आक्रामक बन्दै जान्छ, त्यति मात्रामा सरकार र सुरक्षा निकायलाई 'देखाइदिनुपर्ने' मान्यतामा विप्लव नेतृत्वको नेकपा रहेको देखिन्छ । आफ्ना कार्यकर्ताहरूको गैरन्यायिक हत्या भएको भन्दै पछिल्लो समयमा विप्लव नेकपा रुष्ट भएको छ । तर विप्लव नेकपाले आफ्नो आक्रोशलाई 'आत्मघाती व्यवस्थापन' गरेको वामपन्थी नेता हस्तबहादुर केसीको दाबी छ । 

'विप्लवका नेता कार्यकर्ताहरू प्राविधिक रूपमा सक्षम देखिएनन्,' केसीले भने, 'यीनीहरूले हतियारको प्रयोग र व्यवस्थापन 'आत्मघाती' तरिकाले गरिरहेका छन् । यसबाट जनतामात्र आतंकित बनाउने काम भएको छ । हतियारको प्रयोग यीनीहरूले आफ्नो रणनीतिक उद्देश्य प्राप्त गर्न गरेकै होइनन् । न त युद्धको घोषणा नै गरिएको हो । त्यसो हुन्थ्यो भने कुनै नेताको घरमा लगेर पड्काउन सक्थे, प्रहरी चौकी नजिक लगेर पड्काउन सक्थे । हतियारको व्यवस्थापनमा यीनीहरू सक्षम देखिएनन् ।' 

गत जेठ १२ गते राजधानीको विभिन्न ठाउँमा भएका बम विष्फोटमा ५ जनाको मृत्यु भएको थियो । मृत्यु हुने सबै विप्लव नेकपाकै कार्यकर्ता थिए ।

प्रहरीका अनुसार ती बमहरू बन्दका दिन बिहानै पड्काउने भनी तयार हुँदै थिए, त अघिल्लो दिन साँझ नै विष्फोट भए । उक्त घटनाको जिम्मेवारी विप्लव नेकपाले लिइसकेको छ । 

स्वयं महासचिव नेत्रविक्रम चन्द 'विप्लव'ले पार्टीको युवा संगठनका नेता तीर्थराज घिमिरेलाई सरकारले हत्या गरेको भन्दै आक्रोशपूर्ण विज्ञप्तिमार्फत जेठ १३ गतेको नेपाल बन्द सफल बनाउन आग्रह गरेका थिए । 

प्रहरीले घिमिरेलाई गिरफ्तार गरिसकेपछि दोहोरो भीडन्तका नाममा गोली हानेर हत्या गरेको विप्लव नेकपाको ठहर छ । त्यसपछि सर्लाहीमा कुमार पौडेल र भोजपुरमा निरकुमार राईलाई पनि प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएपछि मात्र गोली हानेर हत्या गरेको नेकपाको दाबी छ ।

आफ्ना कार्यकर्ता प्रहरीबाट मारिएपछि आक्रोश उत्पन्न हुनु स्वाभाविक हो, तर त्यसको प्रतिक्रिया जनाउने नाममा विप्लव नेकापाबाट 'आत्मघाती' जस्तै देखिने बम विष्फोट गराइनुलाई केसीकै भाषामा आक्रोशको 'आत्मघाती व्यवस्थापन' सिवाय केही होइन ।

ओलीलाई जिम्मेवार ठहर्‍याएको त्यो विज्ञप्ति  

शुक्रवार दिउँसो इञ्चार्ज 'निर्माण'का नाममा विप्लव नेतृत्वको नेकपाले एक विज्ञप्ति जारी गर्दै घटनाको जिम्मेवारी केपी ओलीको 'फाँसीवादी सरकार'ले लिनुपर्ने उल्लेख गर्‍यो ।

विष्फोटमा मृत्यु भएका रामबहादुर सिंहलाई एकीकृत जनक्रान्तिको महान् शहीद भएको घोषणा गर्दै विज्ञप्तिमा विष्फोटबाट सर्वसाधारणमा पर्न गएको असहजताप्रति दु:ख व्यक्त गरिएको छ । 

विज्ञप्तिले के प्रष्ट पारेको छ भने उक्त विष्फोटमा विप्लव नेतृत्वको नेकपाकै हात छ । मृतकलाई महान् शहीद घोषणा गर्ने र घाइतेको उपचारको व्यवस्था मिलाउने भन्दै आएको विज्ञप्तिमा ओली सरकारलाई जिम्मेवार ठहर्‍याइएपनि प्रतिबन्धित नेकपाबाटै विष्फोट भएको कुरामा दुईमत रहेन । 

विज्ञप्तिमा स्पष्ट रूपमा आत्मसुरक्षाका लागि बम बोकेको स्वीकार गरिएको छ । 

हेर्नुहोस् विज्ञप्ति : 

जनतामा आतंक फैलाउने समूह राजनीतिक हुन सक्दैन - प्रहरी प्रवक्ता 

नेपाल प्रहरीका प्रवक्ता विश्वराज पोखरेल  विप्लव नेकपाको जनतालाई आतंकित तुल्याउने भन्दा अर्को कुनै उद्देश्य नरहेको दाबी गर्छन् । 

शुक्रवार लोकान्तरसँग कुरा गर्दै पोखरेलले भने, 'यीनीहरूले निर्वाध रूपमा यस्ता घटना घटाउन सकिरहेका छैनन् । लुकिछिपी गर्ने, आफ्नै कोठाभित्र पड्काउने र आफैंले बोक्दा बोक्दै विष्फोट गराएर जनता आतंकित गराउने यीनीहरूको नियत जस्तो देखिन्छ । जनता आतंकित गराएर कुनै खालको राजनीति हुन्छ जस्तो मलाई लाग्दैन ।' 

कुनै पनि ध्वंसात्मक र अवान्छित क्रियाकलापलाई नियन्त्रण गर्न प्रहरी प्रशासन आक्रामक हुनुपर्ने पोखरेलको दाबी छ । 'सुरक्षाका हिसाबले पनि कुनै ध्वंसात्मक क्रियाकलापलाई नियन्त्रण गर्न प्रहरी आक्रामक हुनैपर्छ,' पोखरेलले भने, 'हामीले त्यही अनुसार आफ्नो शक्ति परिचालन गरेका छौं । कानूनविपरीतका कुरा, समाजलाई आतंकित गर्ने कुरालाई हामीले आक्रामक ढंगबाट रोक्ने प्रयास नै गर्छौं । त्यही कारणले उनीहरू जनताका बीचमा गैर विष्फोट गराउने हैसियत राखेका छैनन् ।' 

पोखरेलका अनुसार विप्लव नेकपाका पछिल्ला गतिविधिहरू कुनै योजना र कार्यक्रमबिना जनतालाई आतंकित गराउने हिसाबले मात्र गरेको जस्तो देखिन्छ । 

आफैंपट्टि मात्र क्षति हुने गरेर गरिएका विध्वंसात्मक गतिविधिले अन्त्यमा उनीहरूलाई राजनीतिक र सुरक्षा दुवै हिसाबले घाटा पुग्ने पोखरेलको तर्क छ ।  

एकातर्फ वार्ता, अर्कोतर्फ विष्फोट !

एकातिर वार्तामा आउन सकारात्मक रहेको दाबी गर्ने र अर्कोतर्फ विष्फोटका घटनाहरू घटाइरहने क्रियाकलापले पछिल्लो समयमा जनताको केही सहानुभूति बटुलेको विप्लव नेकपाका लागि प्रत्युत्पादक हुने देखिन्छ । 

पार्टीका प्रभावशाली नेता तथा पोलिटब्यूरो सदस्य अनिल शर्मा 'विरही'ले लोकान्तरसँग सरकारले नियोजित रूपमा वार्ताको भ्रम फिंजाएको आरोप लगाएपनि आफू वार्ताका लागि कहिल्यै नकारात्मक नरहेको दाबी गरेका थिए । 

विभिन्न स्रोतहरू परिचालन गरेर सरकार र सत्तारूढ दल नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) दुवैले विप्लव नेकपासँग वार्ता प्रयास गरिरहेको दाबी गरेका छन् । यद्यपि सरकारको दाबी नियोजित र थप दमन गर्ने पूर्वतयारी भएको 'विरही'को दाबी छ । तर विप्लव नेतृत्वको नेकपाकै कतिपय अन्य नेताहरूले अनौपचारिक रूपमा सरकारले वार्ता प्रयास गरिरहेको स्वीकार गर्ने गरेका छन् ।

वार्ताका प्रसंगहरू चलिरहेको बेलामा भएको कैलाली विष्फोटले आम जनतामा नकारात्मक सन्देश फैलिएको छ । सत्तापक्षमै पनि विप्लव नेतृत्वको नेकपालाई हेर्ने दृष्टिकोणमा विविधता देखिएको यो अवस्थाले द्वन्द्व चाहनेहरूलाई प्रोत्साहित गरेको छ भने वार्तामार्फत शान्तिपूर्ण हलको पक्षमा कदम चाल्न खोजेकाहरूलाई निरुत्साहित गरेको छ । 

कमेन्ट गर्नुहोस्