संस्कार

लोकसंस्कृति : न्याउल्या, डेउडा र देउडाका भेद र विभेद !

लोकसंस्कृति : न्याउल्या, डेउडा र देउडाका भेद र विभेद !

‘सुदूरपश्चिम भौगोलिक रूपले विकट हुनुको लाभ यहाँको कञ्चन लोकसंस्कृति हुन् । पाश्चत्य संस्कृतिको प्रदुषणबाट अझै मुक्त छ । यस्तो सांस्कृतिक वैभवता अन्यत्र कह...

कर्णालीका ‘देउडा सम्राट’ नेत्र, ४२ वर्षदेखि देउडा धान्दै

कर्णालीका ‘देउडा सम्राट’ नेत्र, ४२ वर्षदेखि देउडा धान्दै

कुनिको पिरती हुनु पुर्णीको रात हुनु बेडमाथि विमला हुनु पेटमाथी हात हुनु ।। ८ छोरा छन् ४ छोरी छन् दुई श्रीमती छन् खेल लाग्या तेरै हौं भन्या कति छ...

भोलि सरस्वती पूजा, यसरी गर्नुस् आराधना

भोलि सरस्वती पूजा, यसरी गर्नुस् आराधना

बिहीवार माघ शुक्ल पञ्चमी अर्थात् वसन्त पञ्चमी परेको छ । यस तिथिलाई श्रीपञ्चमी र सरस्वती प्राकट्य दिवस पनि मानिन्छ ।  देवी सरस्वतीको पूजा यस दिन गरिन्छ । ...

महाभारतको युद्ध शुरू हुनुभन्दा ठीक अघि युयुत्सुले किन बदले खेमा ?

गान्धारी गर्भवती हुँदा धृतराष्ट्रको सेवासुश्रुसाका लागि एक वैश्य दासीलाई नियुक्त गरिएको थियो । धृतराष्ट्रले तिनै दासीसँग सहवास गरे । सहवासपछि दासी गर्भवती भइन् । उनले एक पुत्र जन्माइन् जसको नाम युयुत्सु राखियो...

महाभारतमा दुईपटक भयो अर्जुनको मृत्यु, पहिलोपटक कसरी बाँचे ?

महाभारतका सुप्रसिद्ध पात्र अर्जुनका तीन पुत्र थिए । द्रौपदीबाट जन्मेका पुत्रको नाम श्रुतकर्मा थियो । द्रौपदीबाहेक अर्जुनका सुभद्रा, उलूपी र चित्रांगदा नामक तीन पत्नी थिए ।  सुभद्राबाट अभिमन्यु, उलूपीबाट इरा...

टुँडिखेलमा तामाङ सांस्कृतिक महोत्सवको रमझम

टुँडिखेलमा तामाङ सांस्कृतिक महोत्सवको रमझम

तामाङ समुदायले नयाँ वर्षका रुपमा सोनाम ल्होछार २८५६ शनिवार भव्यरुप मनाएको छ । हरेक वर्ष माघ शुक्लपक्ष प्रतिपदाका दिन नयाँ वर्षारम्भका रुपमा तामाङ जातिले ...

गरीबी कसरी हटाउने ? यस्तो छ गरीबी हटाउन श्रीकृष्णले युधिष्ठिरलाई दिएको उपाय

गरीबी कसरी हटाउने ? यस्तो छ गरीबी हटाउन श्रीकृष्णले युधिष्ठिरलाई दिएको उपाय

भगवान् श्रीकृष्णले केही यस्ता वस्तुको वर्णन गर्नुभएको छ जसलाई घरमा राखेर सामान्य मनुष्यले दरिद्रता भगाउन सक्छ । सनातन धर्मका पौराणिक दस्तावेज र शास्त्रहरूमा मन...

रामायणका राम-लक्ष्मण, जसलाई अहिले पनि देख्नेले ढोग्न खोज्छन्

रामायणका राम-लक्ष्मण, जसलाई अहिले पनि देख्नेले ढोग्न खोज्छन्

रामानन्द सागरले बनाएको चर्चित धारावाहिक रामायणका सबै कलाकार अभिनयमा दक्ष थिए । उनीहरूले अभिनयबाट नै दर्शकहरूको दिल जितेका थिए ।  केही मानिस त क...

जर्मनीमा संस्कृतको आकर्षण बढ्दो, १४ विश्वविद्यालयमा पढ्नका लागि विद्यार्थीको हानथाप

जर्मनीमा संस्कृतको आकर्षण बढ्दो, १४ विश्वविद्यालयमा पढ्नका लागि विद्यार्थीको हानथाप

संस्कृतको समृद्ध धरोहर र संस्कृतिलाई जोगाउनेहरू जर्मन नै हुन् त ? जर्मनीमा संस्कृत र इन्डोलोजीका कोर्स पढ्नका लागि बढेको माग हेर्दा भविष्यमा त्यस्तै हुन्छ जस्तो ला...

देउती बज्यै मन्दिर नीजी कम्पनी जस्तै,  सिडियोको आदेशको पूजारीद्वारा अवज्ञा

देउती बज्यै मन्दिर नीजी कम्पनी जस्तै, सिडियोको आदेशको पूजारीद्वारा अवज्ञा

शनिबार बिहान देउती बज्यै मन्दिर परिसरमा माग्न निषेध गर्ने बोर्डको अनावरण गर्ने कार्यक्रम थियो ।  सामाजिक विकास मन्त्रालयका सचिव डा. मानबहादुर विक, प्र...

मघौटाको रमझम, चुनिन थाले बस्ती नायक

हिउँदे झरीका बाबजूद पनि यतिबेला पश्चिम नेपालको थारु वस्तीहरूमा माघ (माघी) पर्वको रमझम जारी छ । पुस २९ गतेदेखि शुरू भएको माघ पर्वको रौनकता जारी छ । थ...

योगेन्द्र पण्डित : पृथक मूर्तिकार, संग्रहालय बनाउने सपना

आगामी माघ १६ गते बसन्त पंचमीका लागि जनकपुरधामसहित तराई- मधेशका गाउँदेखि शहरसम्मका मूर्तिकारहरूलाई अहिले फुर्सद छैन । माटोको प्रतिमासहित मूर्ति नै बनाउ...

`
हिन्दू धर्ममा यसरी शुरुवात भयो गोत्रको, तपाईंको कुन ?

हिन्दू धर्ममा यसरी शुरुवात भयो गोत्रको, तपाईंको कुन ?

सनातन धर्ममा गोत्रको धेरै महत्व हुन्छ । ‘गोत्र’को शाब्दिक अर्थ त धेरै व्यापक हुन्छ । यद्यपि विद्वानहरुले समय–समयमा यसरबारे यथोचित व्यख्या गरेक...

महाभारतको युद्ध गर्ने उपयुक्त ठाउँ यसरी खोजेका थिए कृष्णले

महाभारतको युद्ध गर्ने उपयुक्त ठाउँ यसरी खोजेका थिए कृष्णले

महाभारतको युद्ध एक युग समाप्त हुने बेलामा भएको थियो । संसारमा फैलिएको पाप र अनाचारलाई ध्वस्त पारेर धर्मको ध्वज लहराउनका लागि युद्ध अनिवार्य थियो ।  ...

'हिन्दू' शब्दको खोज कसले गर्यो ? [रोचक तथ्यसहित]

'हिन्दू' शब्दको खोज कसले गर्यो ? [रोचक तथ्यसहित]

कुनै धर्मको परिभाषा के हुन सक्छ ? धर्म मान्ने व्यक्तिहरूले दैनिक रूपमा पालना गर्ने रितिरिवाज कहाँबाट आउँछ ? यदि हिन्दू धर्मको विषयमा जान्ने हो भने हामीले थाह...

रोचक प्रसंग : महाभारत युद्धमा हजारौं मारिए, तर कसैको पनि शव भेटिएन, किन ?

रोचक प्रसंग : महाभारत युद्धमा हजारौं मारिए, तर कसैको पनि शव भेटिएन, किन ?

महाभारतको युद्धमा धेरै सुरवीरले आफ्नो प्राण को आहुति दिएका थिए । यो यस्तो युद्ध थियो जसले कुरुक्षेत्रको धर्तीलाई रक्तरञ्जित बनाएको थियो ।  रगत यति धे...

२०७७ असोजमा मलमास : दशैंतिहार १ महिनापछि धकेलियो, विवाह लगनमा असर

२०७७ असोजमा मलमास : दशैंतिहार १ महिनापछि धकेलियो, विवाह लगनमा असर

आगामी वर्ष विक्रम संवत् २०७७ सालको दशैं र तिहार २५ दिन पछि धकेलिएको छ ।  नयाँ पात्रो अनुसार असोजमा १ महिना मलमास परेकाले नेपालीका ठूला चाडपर्व क...