आलेख

कोरोनाले विश्व अर्थव्यवस्था उथलपुथल : अब चीन अगाडि कि अमेरिका ?

कोरोनाले विश्व अर्थव्यवस्था उथलपुथल : अब चीन अगाडि कि अमेरिका ?

सन् २०१९ मा चीनको वुहानमा देखिएको कोरोना भाइरस रोगले प्रायः विश्वभर संक्रमण गरिरहेको छ । यसबाट मानसिक, आर्थिक, राजनीतिक, सामाजिक लगायत बहुआयामिक प्रभाव स...

नेपाल–भारत सन्धिको ‘चिरफार’ : लिम्पियाधुरा पुगेको त्यो पहिलो र अन्तिम उच्चस्तरीय टोली !

नेपाल–भारत सन्धिको ‘चिरफार’ : लिम्पियाधुरा पुगेको त्यो पहिलो र अन्तिम उच्चस्तरीय टोली !

‘राष्ट्रघाती सन्धि खारेज गर, टनकपुर सन्धि खारेज गर ! महाकालि नदी साझा हो, पानी आधा–आधा हो !’ यो नेपालको संसदमा लगातार १० घण्टाभन्दा बढी...

नेपाल–भारत सीमा विवाद अन्तर्राष्ट्रिय अदालतमा लैजाँदा समाधान हुन्छ ?

नेपाल–भारत सीमा विवाद अन्तर्राष्ट्रिय अदालतमा लैजाँदा समाधान हुन्छ ?

देशको भूभाग मिचिनु दुःखद हो। अझ त्यसभन्दा दुःखद चाहिँ देशको सीमारेखालाई सँधैभरि अव्यवस्थित राखिनु हो । र झनै पीडादायक चाहिँ नदेखे, नजाने जस्तो गरी सीमाव...

कोरोना महामारीसँगै आर्थिक संकट : नेपालको दिगो समृद्धिका लागि यी ७ आधार !

२००७ सालको प्रजातन्त्र प्राप्तिको आन्दोलन, २०१७ सालको प्रजातन्त्र पुनर्बहालीको अन्दोलन, २०५२ देखि २०६२ सालसम्मको माओवादी विद्रोह र २०६२/६३ सालको लोकतन्त्र पुनर्बहालीको आन्दोलनजस्ता ऐतिहासिक जनआन्दोलन होस् वा अझैं स्मरण...

कोरोनाको संकटबाट उन्मुक्तिका सात सूत्र !

कोरोनाभाइरस (कोभिड– १९) का कारण मुलुकमा उकुसमुकुस छ । गत चैत ११ बाट शुरू भएको बन्दाबन्दी (लकडाउन) कहिले खुल्छ थाहा छैन । सरकारी प्रयास अत्यन्त फितलो छ । परीक्षणको गति कमिले दौडमा छ । परीक्षण किटसह...

स्पेनको लकडाउन अनुभूति : जीवजन्तुको विनाश नै कोभिड संकटको मूल कारक !

स्पेनको लकडाउन अनुभूति : जीवजन्तुको विनाश नै कोभिड संकटको मूल कारक !

सन् २०१९ सेप्टेम्बर २७ मा स्पेनको बार्सिलोना शहर हुँदै लेइदा शहरसम्म पुग्दा बाटोमा देखिने समुन्द्रीतट, सुन्दर बस्ती, खेतीपातीका हरिया फाँटहरू र मेडिटेरेनियन व...

कोरोनाको कहरसँगै मगमगाउन थालेको ‘इ–डेमोक्रेसी’

कोरोनाको कहरसँगै मगमगाउन थालेको ‘इ–डेमोक्रेसी’

सबैलाई जाहेर छ – विश्व रोगी छ, बिरामी छ, तनाव, दबाब र प्रभावबाट प्रभावित छ र असुरक्षाको चरम विन्दुमा रन्थनिएको छ । कोरोनाको कष्ट, आर्तना, रोदन र स...

कोरोना महामारीका बेला यी हुन सक्छन् कैद सजायका वैकल्पिक व्यवस्था

कोरोना महामारीका बेला यी हुन सक्छन् कैद सजायका वैकल्पिक व्यवस्था

अपराध नियन्त्रणका लागि अपराधीलाई दण्ड दिने पद्धति सर्वाधिक रूपमा प्रयोग हुन्छ तर दण्डका विभिन्न सिद्धान्तहरू छन् । जस्तो अपराध गरेको छ, त्यस्तै सजाय दिने प्रतिक...

नेकपासामु मात्र दुई विकल्प : गर या मर !

नेकपासामु मात्र दुई विकल्प : गर या मर !

देश कोरोना चुनौतीसँग जुझिरहेको बेला अचानक आएको अध्यादेश प्रकरणले शान्त रहेको राजनीतिक वातावरण यसरी तरङ्गित बन्यो कि सत्तारुढ नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा)...

सूचना आयोगको १२ वर्ष: परीक्षार्थीलाई उत्तरपुस्तिका हेर्ने हक, सूचनामा नागरिकको पहुँच

सूचना आयोगको १२ वर्ष: परीक्षार्थीलाई उत्तरपुस्तिका हेर्ने हक, सूचनामा नागरिकको पहुँच

नागरिको सूचनाको हकको संरक्षण, सम्बद्र्धन र प्रचलन गराउन गठित स्वतन्त्र राष्ट्रिय सूचना आयोग १२ वर्ष पूरा गरी १३औं वर्षमा प्रवेश गरेको छ । २०६५ वैशाख २२ गते मन्त्र...

अप्ठ्यारोमा आफूले काँध थापिदिएकाहरूबाटै बारम्बार धोका खाएका एक नेता

'पृथ्वी ध्वस्त हुँदैछ' भनेर हल्ला फैलाउने धार्मिक समूह अम शिनरिक्योका एक नेतालाई जापान सरकारले मृत्युदण्ड दिएको थियो । नेपालका कैयौं ज्योतिषीले पनि ...

कोरोनापछिको सम्भावित चित्र : चीन–अमेरिका 'लिगलिग दौड' !

सम्पूर्ण विश्वलाई त्राहीत्राही पारेर सिङ्गो संसारको ध्यान आफू र आफ्नो वरिपरि मात्र केन्द्रित पार्न सफल कोरोना अहिले हरेक जिब्रो र हरेक भाषाको आफ्नो शब्दमा परिणत भ...

`
कोभिड– १९ महासंकट : नयाँ विश्वव्यवस्थाको प्रस्थानविन्दु !

कोभिड– १९ महासंकट : नयाँ विश्वव्यवस्थाको प्रस्थानविन्दु !

सत्तरीको दशकमा विकासोन्मुख मुलुकहरूको आर्थिक सामाजिक सुधारका लागि राष्ट्रसंघीय पहलमा विश्व आर्थिक व्यवस्थाको थालनी भयो । शान्तिको स्थायी हतियार बन्दुक नभै व...

कोरोनाको कहरमा राजनीतिको 'जहर' !

कोरोनाको कहरमा राजनीतिको 'जहर' !

सन् २०१९ डिसेम्बरमा देखा परेर २०२० जनवरीदेखि संक्रामक रोगको रूपमा विकास भएको कोभिड १९ अर्थात कोरोना भाइरसका कारण आज सिंगो मानव जाति इतिहासकै जटिल र खरा...

आदिमदेखि आधुनिक युगसम्म फैलिएका यी हुन् २३ महामारी : अन्ततः मानव जाति नै विजयी

आदिमदेखि आधुनिक युगसम्म फैलिएका यी हुन् २३ महामारी : अन्ततः मानव जाति नै विजयी

पृथ्वीमा प्राणीको उत्पत्ति भएसँगै वनस्पति प्राणी, जिवाणु (Bacteria) र विषाणु (virus) को उत्पत्ति भएको हो । मानिसको उत्पत्ति हुनुभन्दा करोडौं वर्ष पहिले जिवाणु ...

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली : हिजो र आज

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली : हिजो र आज

नेपालका वर्तमान प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली नेपाली राजनीतिका एक ऐतिहासिक पात्र हुन् । राजनीति सँगसँगै प्रशासकीय कामकाजमा पनि असाधारण निर्णय लिने क्षमताले...

बौद्धिक आर्जन केन्द्र औचित्यपूर्ण : यी जटिलताले सफलतामा गर्न सक्छन् अवरोध !

बौद्धिक आर्जन केन्द्र औचित्यपूर्ण : यी जटिलताले सफलतामा गर्न सक्छन् अवरोध !

शिक्षित र योग्य व्यक्तिहरू विदेशिने अवस्थालाई सामान्य अर्थमा ‘ब्रेन ड्रेन’ भन्ने गरिन्छ । अर्को शब्दमा, कुनै अमुक देशबाट मानवीय पुँजीको विदेश पलायन ...