अरब क्षेत्रका धेरै जसो नेता अल जजीरालाई किन घृणा गर्छन् भन्ने यदी तपाई सम्झन चाहनुहुन्छ भने यसका लागि एक कार्यक्रम ’शरिया एण्ड लाइफ’ माथि विचार गर्नुहोस् ।
वर्षौ देखि अलजजिरा नेटवर्कको यो लोकप्रिय शो हो जसको दर्शकको सख्या एक करोड भएको बताइन्छ ।
यस कार्यक्रममा दर्शक इजिप्टका धर्मगुरु र मुस्लिम ब्रदरहुडका आध्यात्मिक नेता यूसूफ अल कारदावीसँग आफ्नो आस्था र विश्वाससँग जोडिएका प्रश्न गर्छन् ।
यस कार्यक्रम मा मानिस सवै किसिमका प्रश्न सोध्छन् , के रमजानमा धुम्रपान गर्न मिल्छ ? के फलस्तानी महिलाले आत्मघाती हमला गर्ने क्रममा बुर्का लगाउन आवश्यक छ ?
अरबमा मीडिया माथि कड़ा नियन्त्रण छ । अल जजिराको यस्तो शो अरब विश्वका लागि पहिला असामान्य थियो । तर कतार स्वामित्व वाला इस नेटवर्कसँग महत्वाकांक्षी पत्रकारिता गर्नका लागि समर्थन छ ।
केही भर्सनलाई छोडेर यसले कयौं विषयलाई समेटको छ ।
धेरैजसो अरब मीडिया को तुलनामा अल जजिरा व्यापक रुपमा मानिसहरुको भनाइ राख्छ ।
यी सवै खुबिका कारण मध्य पूर्वको यस नेटवर्कले निकै लोकप्रियता कमाएको छ । यस लोकप्रियताको साथ अल जजिराले दुश्मनहरुलाई पनि निकै आकर्षित गरेको छ ।
सऊदी तथा इजिप्टको शासकहरु अलजजिरामाथि निकै रिसाएका छन् ।
यिनिहरुलाई इस्लामिक झुकाव मन परेको छैन । यी यसकारण पनि रिसाएकी उनीहरुको शासनको आलोचना यो नेटवर्कले गर्ने गरेको छ र उनीहरुले अल जजिराले कतारको एजेन्डढा अगाडी बढाएको आरोप लगाउने गरेका छन् ।
उनीहरु वर्षौ देखि अल जजिरा स्टेशन हटाउने माग गरिरहेका छन् । साउदी अरब, इजिप्ट, जोर्डनले आफ्नो देशबाट अलजजिरा व्यूरोलाई हटाइदिएका छन् ।
सऊदी अरबले अल जजिला बजाउन होटलहरुमा पनि प्रतिवन्ध लगाएको छ । सऊदी को नेतृत्व वाला देशको मुख्य माग अलजजिरा बन्द गर्ने रहेको छ ।
अब कतार सऊदी नेतृत्व वाला देशसँग राजनयिक लडाईमा फसेको छ ।
सऊदीले कतारको राजनीतिक संकट सक्नका लागि जुन मागहरु राखिएको छ त्यसमा अलजजिरा बन्द गर्ने पनि रहेको छ ।
पूरै मध्य पूर्वमा ३५ करोड मानिसले अरबी बोल्छन् ।
१९५० र ६० को दशकमा रेडियो स्टेशनहरुले यी मानिससँग पहुच वनाउने कोशिश गरेका थिए ।
स्वत अल अरब रोडियो मिस्रले शुरू गरेको थियो । यसको माध्यमबाट इजिप्टका तत्कालीन राष्ट्रपति गामेल अब्देल नासिर का अरबवादी विचार फैलाउने कोशिश गरिएको थियो ।
स्वात अल अरब रेडियो प्रभावकारी भएको थियो तर सऊदीमा नासिर के राजनीतिक विरोधिले यो रेडियो स्टेशन चल्न दिएनन् ।
सऊदीको शाही परिवारलाई अल जजिरा समस्या ९० को दशकमा सऊदीको शाही परिवार ले अरबी पत्रिका किन्या र पुरै क्षेमा यसको प्रचार प्रसार गर्यो । यस परिवारले एक स्याटलाइट स्टेशन एमबीसी पनि विकसित गरेको थियो ताकि दर्शकसम्म पहुँच पुग्न सकोस् ।
तर यसको पकड कहिल्यै मजबुत हुन सकेन तर अरबको मिडियामा यी परिवारको हस्तक्षेप छ भन्ने देखायो ।
स्वतन्त्र मीडियाको डर यहाँका नेतालाई यसकारण पनि सताउथ्यो कि यदी बे रोकटोक सूचना प्रसारण भए जनतामाझ उनीहरुको छवि नराम्रो बन्ने छ ।
कतारका राजकुमार ले शुरू गरेका थिए अलजजिराअरब मा मीडिया बारे शिब्ली तेलहामी एक किताव लेखेका छन् । उक्त कितावमा उनले भनेका छन्,‘कतारका राजकुमार शेख हमद बिन खलीफा अल थानी ले अल जजीरा को १९९६ मा शुरु गरेका थिए । यसलाई शुरु गर्न अवौं रमकको लगानी गर्रिको गियो ।
कसरी पाए प्रेरणा ?थानीले कतारको सत्ता सम्हालेका मात्र एक वर्ष भएको थिया । त्यसबीच साउदीद्वार सञ्चालित पत्रिकामा उनको तिखो आलोचना शुरु भएको थियो । अल जजिरा थानीको त्यही छवी सुधार गर्ने लक्षका उत्रिएको थियो । र, उसले साउदी नियन्त्रित मिडियाको प्रभाव कम गर्न थाल्यो ।
अल जजिराले यस्ता खालका विषय वस्तु प्रश्तुत ग-यो जसमा मानिहरुको अपील रहेको हुन्छ ।
तेलहामी ले वाशिंगटन पोस्ट सँग भने, ’’दर्शकाको लागि यस नेटवर्कले ठाउँ दियो जहाँ विपक्षी विचारका लागि स्थान थिएन। अरबमा विपक्षी विचारको भोक धेरै थियो । मानिस जान्न चाहन्थेकी अरब र मुसलमानका साथ के भइरहेको छ । यस नेटवर्कले इज्राइल र फलस्तीनि बीच जारी संघर्ष को लाइव प्रसारण शुरू ग-यो ।
यस अघि इज्राइल र फलस्तीन बीच जारी संघर्ष यस रुपमा हेरिने गरिएको थिएन । अलजजिराले स्थापना भएसँगै निकै आक्रमण ढंगमा रिपोर्टिङहरु शुरु ग-यो । गाजामा भएको लडाईको लाइभ टेलिकास्ट देखि इजरायलको संसदको बहसको लाइभसमेत गरेको थियो जसका कारण उसको प्रसिद्धि बढ्दै गयो ।
