
कमारा प्रथा उन्मूलन कसले गरे भन्ने जिज्ञासामा प्रायः सबैको उत्तर हुन्छ– तत्कालीन प्रधानमन्त्री चन्द्रशमशेर जङ्गबहादुर राणा । तर यो इतिहास गलत लेखिएको छ ।
कमारा प्रथाको उन्मूलनको थालनी चन्द्रशमशेर नभई तत्कालीन प्रधानमन्त्री जङ्गबहादुर राणाले नै गरेका थिए । उनले दासदासीको बेचबिखनमा मनपरी रोक्न मूल्य तोकिदिएका थिए । पछि उनले मुलुकी ऐनमार्फत यो प्रथाको उन्मूलनको प्रयास गरे पनि खासै सफल हुन सकेन ।
उनीपछिका प्रधानमन्त्री रणोद्दीप र वीरशमशेरको ध्यान यसतर्फ जान सकेन तर जम्माजम्मी ११४ दिन श्री ३ महाराजको पदवी गुथ्न पाएका देवशमशेरले यसलाई निरन्तरता दिए । धनकुटा धपाइनु केही दिनअघि देवशमशेरले ‘ज्यू मासियाका जातको’ नयाँ ऐन जारी गरेका थिए । संवत् १९५८ मिति आषाढ बदी १० मा ऐन जारी भएको थियो । गोरखापत्रमा खबर छ ।