१० असार २०८३, बुधबार
काठमाडौं — अफ्रिकाको भिक्टोरिया तालमा बनेको सानो मिजिंगो टापु छ । यो टापुमा विगत १० वर्षदेखि युगान्डा र केन्या दुवैले दाबी गरिरहेका छन् ।
यो सानो ठाउँमा ५०० मानिस टिनको घरमा बसेका छन् । उनीहरूले माछा समात्नका लागि सानो पोर्ट र बार पनि बनाएका छन् ।
युगान्डाका २२ वर्षीय इसाक बुहिंजा भन्छन्, ‘मैले माछा समात्ने काम बुवाबाट सिकेको हुँ । म विद्यालय गएकै छैन । मेरा साथीहरू यहाँ बस्ने भएकाले म यहाँ आएँ । यो टापु कुन देशको हिस्सा हो, मलाई थाहा छैन ।’
सन् २००० सम्म पनि टापुमा कोही पनि बस्दैनथियो । त्यतिखेर यो केन्याको अधिकारक्षेत्रमा पर्थ्यो । युगान्डाका अधिकारीहरूको नजर टापुमा परेपछि उनीहरूले माझीसँग कर उठाउन लगाए । कर लिएबापत माझीहरूलाई सुरक्षा दिने उनीहरूले भने ।
पछि युगान्डाका अधिकारीहरूले माछा समात्न रोक लगाएको र पछ्याएको केन्याली माझीहरूको गुनासो छ । माझीहरूले केन्या सरकारसँग मिजिंगोमा सैनिक तैनाथ गर्न अपील गरे । सन् २००९ देखि टापुको विवाद गहिरियो ।
टापुको विवादका कारण केन्या र युगान्डाले संयुक्त आयोग बनाउने फैसला गरे । दुवै देशबीच सन् १९२० देखि अहिलेसम्मको जलसीमाको नक्सा हेरियो तर कुनै फाइदा भएन । अहिले यो टापु केन्या र युगान्डाले संयुक्त रूपमा शासन गर्ने क्षेत्र हो ।
केन्याका प्रहरीले टापुमा सेप्टेम्बरमा झण्डा गाड्ने कोशिश गर्दा युगान्डाले आपत्ति उठाएको र विवाद चर्केको बताए ।
एजेन्सी
