×

X
Nic Asia
Dabur
Khukuri

परिश्रमको फल

कृषिकर्मी ‘हेडसर’ : पढाएको पारिश्रमिक ४० हजार, खुर्सानी बेचेर कमाउँछन् मासिक १ लाख

पाेखरा | भदौ १२, २०७८

NTC
Argakhanchi Cement
Premier Steels
TVS INSIDE

शहरमा सुखसुविधा खोज्दै गाउँ छाड्ने चलन बढ्दो छ । गाउँघर रित्तिँदैछन् । वर्षौंदेखि पाखोबारी बाँझा छन् । घरमा ताला ठोकिएको छ ।

LAxmi BAnk
nabil BANK inside

त्यहीँ गाउँघर छाड्नेहरूको पाखोबारी सदुपयोग गरेर मनग्यै आम्दानी गर्दैछन् जनक आचार्य ।


Advertisment
RMC TANSEN
cg elex island
NIC ISLAND BOX

पाल्पाको रिब्दीकोट गाउँपालिका–७ बाँसटारी निवासी आचार्य स्थानीय प्रभात माविका प्रधानाध्यापक समेत हुन् । स्कूल समयमा विद्यार्थी पढाउन व्यस्त यी प्रअ बिहानसाँझ त्यहीँ पाखोबारीमा ‘कृषि’ पढ्छन् । 

मेहनत र कर्ममा विश्वास गर्ने आचार्य कृषिमा नयाँ सोचविचार गरिकन वर्षौंदेखि बाँझो जमिनमा ‘सुन’ फलाएर गाउँ छाड्नेहरूलाई लोभ्याइरहेका छन् । हुन पनि हो, उनले घरमा ताला ठोकेका १५ घरपरिवारको जग्गाजमिन भाडामा लिएका छन् । ठूलो रकम माटोमा लगानी छ । उनलाई थाहा छ – माटोमा सुगन्ध छ, माटोमा जीवन छ ।


Advertisment
Saurya island

‘गाउँघर छाडेर जानेहरूमध्ये १५ घरपरिवारको २०० रोपनी खेतबारी खुर्सानी खेतीको लागि भाडामा लिएको हुँ,’ उनले भने, ‘अहिले खुर्सानीका अलावा सुन्तला खेती र कुखुरापालनमा लगानी छ । राम्रो हुँदै गए वार्षिक १ करोडसम्म आम्दानीको लक्ष्य छ ।’ 

उनको फार्मको नाम हो – त्रिपुट पशु तथा कृषि बहुउद्देश्यीय फार्म । कृष्ण भट्टराईसँग मिलेर उनले यो फार्म चलाएका हुन् । लामो समय विदेश बसेर फर्किएका कृष्णले फार्ममा फिल्ड व्यवस्थापनको जिम्मेवारी लिएका छन् ।

Vianet communication
IME BANK INNEWS

वार्षिक प्रतिरोपनी ६०० रुपैयाँका दरले ५ वर्षसम्म जग्गा भाडामा लिइएको रहेछ । खुर्सानी खेतीमा यस वर्ष प्रधानमन्त्री कृषि आधुनिकीकरण परियोजना कार्यान्वयन इकाइको चक्लाबन्दी कार्यक्रमबाट ५ लाख ८० हजार रुपैयाँ आर्थिक अनुदान र प्राविधिक सहयोग मिलेको उनले जानकारी दिए ।

‘खेतीका लागि सहयोग प्राप्त भएकाले पहाडको भिरालो तथा बाँझो जमिन खोस्रिएको हो,’ ४ दशक हाराहारी उमेरका आचार्यले भने, ‘भविष्यमा अकबरे खुर्सानीको अचार बनाई स्थानीयलाई समेत थप रोजगारी सिर्जना गरी कृषि क्षेत्रमा अभिप्रेरित गर्दै जाने सोच छ ।’

उनका अनुसार खुर्सानी खेतीमा मात्र २० लाख रुपैयाँ लगानी परेको छ । सुन्तला खेतीमा करीब ७ लाख । सुन्तला खेती ५० रोपनी जग्गामा फैलिएको छ । उनले आजभन्दा ९ वर्षअघि कम उब्जनी हुने जग्गामा सुन्तला खेती थालेका हुन् । निर्वाहमुखी खेतीलाई व्यावसायिक बनाउँदै उनले आफ्नै बारीसहित बुट्यान तथा जंगल फाडेरै सुन्तला खेतीबाट कृषिमा हात हालेका हुन् । 

२०६९ सालमा सुन्तला बगैंचा निर्माणमा १ लाख ५० हजार रुपैयाँ खर्च लागेको आचार्यले स्मरण गर्छन् । ४१८ बोट सुन्तला रोपेकोमा वार्षिक राम्रो आम्दानी दिन थालेपछि उनले त्यसलाई विस्तार गर्दै लगे । उनले यस वर्ष मात्र १०० क्वीन्टल बढी सुन्तला बेचे ।

सुन्तलाको बगैंचा विस्तार गर्दै हाल १ हजार १६५ बिरुवा रोपेको उनले लोकान्तरसँग टेलिफोनमा बताए । भविष्यमा सुन्तला खेती थप विस्तार गर्ने र बाँकी रहेको जग्गामा अमला तथा जडिबुटीजन्य वनस्पति रोप्ने योजना उनको छ । 

आचार्यले ४ वर्षदेखि कुखुरापालन समेत गर्दै आएका छन् । घरपरिवारका सदस्यसँग गाउँघरमै बसेर पनि उनले राम्रो आम्दानी गरेका छन् । शिक्षण पेशाबाट आउने तलब अलावा खुर्सानी, सुन्तला, पशुपन्छीबाट मासिक करीब २ लाख रुपैयाँ आम्दानी हुने गरेको उनको भनाइ छ । त्यसमध्ये खुर्सानीबाट मात्र औसत १ लाख कमाइ हुने गरेको छ । उनले प्रधानाध्यापक (हेडसर) भएर विद्यालयबाट मासिक ४० हजार रुपैयाँ पारिश्रमिक पाउँछन् । शिक्षकको तलबभन्दा कृषिकर्मबाट उनले दोब्बर बढी कमाइ गर्छन् ।

वर्षौंदेखि खनजोत नभएको बाँझो जमिन उनले पसिना बगाएर रोपेको खुर्सानीको खेती हराभरा देखिन्छ । उनका अनुसार हाल १ लाख ४० हजार खुर्सानीका बिरुवा छन् । १५ दिनको फरकमा नर्सरी बनाएर आफैं बिरुवा उत्पादन गर्छन् । गाउँपालिका र कृषि ज्ञान केन्द्र पाल्पाबाट बिउँ माग भएपछि छुट्टै फिल्डमा १ हजार बोटबाट बिउँ निकाल्ने तयारीमा रहेको सुनाए । ‘आफूजस्तै अरुलाई रैथाने जातको बिउँ खोज्दै अब पूर्वी इलामसम्म पुग्नु नपरोस्,’ उनले भने । यसको बिउँ हत्पति किन्न समेत नपाइने भएकाले आफैं बिउँ उत्पादनमा लागेका हुन् ।

छिटो उत्पादन दिने, बिक्रीमा समस्या नहुने र मनग्य आम्दानी हुने भएकाले यसप्रति आचार्यजस्तै कृषकको आकर्षण बढ्दो छ । उनले खुर्सानीबाट शुरूआतमै मासिक ५० हजार रुपैयाँ कमाउन थालेको बताए । यसको बिरुवाबाट पनि छुट्टै आम्दानी छ । 

उनले हालसम्म ५० हजार रुपैयाँ खुर्सानीका बिरुवा बेचेरै भित्र्याएका छन् । अरु बोट हुर्किंदै गरेका र बरोबर टिप्न मिल्ने भएकाले आम्दानी थप बढ्नेमा उनी आशावादी छन् । किनकि पहिलो वर्षको तुलनामा खुर्सानीको बोटमा दोस्रो वर्षमा झन् उत्पादन बढ्छ । परम्परागत खेती प्रणालीभन्दा कैंयौं बढी फाइदा मिल्ने भएकाले अरुलाई पनि उनी खेतीको लागि सुझाउँछन् । बिक्रीका लागि हाल चाउचाउ उद्योगसँग वर्षभरिका लागि २८१ रुपैयाँ प्रतिकिलो दररेटमा सम्झौता गरेका छन् । बेसिजनमा बाहिर धेरै मूल्य पनि पर्छ ।

उनले ५ जनालाई रोजगारी समेत दिएका छन् । त्यसमध्ये १ कृषि प्राविधिक, १ कृषि व्यवस्थापक र अन्य मासिक रूपका कामदार हुुन् । कामको प्रकृति र चाप हेरेर कहिलेकाहीँ दिनमा २० जनासम्म उनको फार्ममा काम गरिरहेका भेटिन्छन् । 

कृषिकर्ममा उनलाई परिवारका सदस्य पनि सघाउँछन् । परिवारमा बुवाआमा, पत्नी र २ छोरा छन् । २ छोरा आफूसँगै स्कूल जाउआउ गर्छन् । स्कूल पनि गाउँपालिकामै अब्बल हो । गुणस्तर विद्यालय गाउँपालिकामै प्रथम हुन सफल भएको उनले सगौरव सुनाए । 

‘प्रअको महत्त्वपूर्ण जिम्मेवारी रहेकाले पहिलो प्राथमिकता विद्यालय नै हो । विद्यालय र समाजसेवाबाट बचेको समय खेतीमा लगाउँछु,’ कृषिप्रेमी यी हेडसर भन्छन्, ‘विदेश जानुभन्दा सबै मिलेर आफ्नै माटोमा पसिना बगाऔं । गाउँ नछोडौं ।’

Maruti inside
Mega
NLIC
TATA Below
ncc inside
मंसिर ४, २०७९

मंसिर ४ मा देशभर प्रतिनिधिसभा तथा प्रदेशसभा सदस्य चयनका लागि निर्वाचन भयो ।  यही निर्वाचनबाट चुनिएको संसद्ले सरकार गठन गर्छ । राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपतिको चयन गर्छ । आफ्नो प्रतिनिधि चयन गर्ने यो चुनाव मत द...

मंसिर १६, २०७९

आधुनिकताका नाममा परम्परागत गुन्द्री बुन्ने, दुनाटपरी बनाउने चलन हराउँदै गएको अवस्थामा एक विद्यालयले प्रयोगात्मकसँगै व्यावहारिक ज्ञान, सीप सिकाउने अभियान थालेको छ । कक्षा कोठाभित्र पढाइने सैद्धान्तिक ज्ञानले मा...

कात्तिक २६, २०७९

आगामी मंसिर ४ गते हुने प्रतिनिसभा र प्रदेशसभा सदस्य निर्वाचनमा उम्मेदवारले यसपटक पनि  मतदातासमक्ष मत माग्ने क्रममा कानून बनाउने मूल जिम्मेवारीभन्दा विकास निर्माणकै एजेण्डा प्रस्तुत गरेको पाइएको छ । प्रतिन...

कात्तिक ११, २०७९

२०६४ सालको संविधानसभा निर्वाचनमा रौतहट र काठमाडौं दुवै ठाउँबाट पराजित भएपछि माधव नेपालले नेकपा एमालेको महासचिवबाट राजीनामा दिए ।  पार्टी पराजयको जिम्मा लिँदै महासचिवबाट राजीनामा दिएसँगै उनको र...

असोज ३०, २०७९

एकवर्ष अघिसम्म सविना तिमिल्सिना दाहाललाई आफन्तको हालखबर बुझ्न हातमा मोबाइल बोकेर नेटवर्कको खोजीमा अग्ला डाँडामा पुग्नुपर्थ्यो ।  काभ्रेपलाञ्चोक जिल्लाको बेथानचोक गाउँपालिका वडा नम्बर १ निवासी दाहालका गाउ...

कात्तिक ११, २०७९

कास्कीको पोखरा महानगरपालिका–३२ पृथ्वी राजमार्गमा पर्ने तल्लो गगनगौडाबाट तनहुँको शुक्लागण्डकी नगरपालिका–१ को सेराबेंसी अहिले भने सवारीसाधनबाट ५/७ मिनेटमा पुग्न सकिन्छ ।  गगनगौंडाबाट सेराब...

संसदीय अग्निपरीक्षामा नयाँ अनुहार : सिंहदरबार पुगेर परीक्षण हुन दिऔं

संसदीय अग्निपरीक्षामा नयाँ अनुहार : सिंहदरबार पुगेर परीक्षण हुन दिऔं

मंसिर २१, २०७९

यसपटकको निर्वाचनले आश्चार्यचकित पार्ने गरी मतपरिणाम ल्याएको छ । पूर्व पञ्चहरूको पार्टी राप्रपालाई मत परिणामले राजनीतिक पुनर्जीवनको आश्रयका लागि हौसला प्रदान गरेको छ । जसका कारण जमिन, धर्म र पुरातन संस्कारको &lsq...

माननीय तोसिमाजी, अहिलेलाई यत्ति गर्नुस्, बाँकी पछि है !

माननीय तोसिमाजी, अहिलेलाई यत्ति गर्नुस्, बाँकी पछि है !

मंसिर २०, २०७९

तोसिमा कार्कीजी, नमस्कार ! सांसद हुनु भएकोमा सबैभन्दा पहिला तपाईंलाई बधाई र शुभकामना । तपाईंसँग मेरो प्रत्यक्ष भेटघाट र कुराकानी भएको छैन । खासमा चुनावअघि नै मेरो छिमेकका साथीहरूले तपाईंलाई टोलमा...

मधेशमा सीके राउतको उदय भयो भनिहाल्नु हतारो हुन्छ : सीके लाल [कुराकानी]

मधेशमा सीके राउतको उदय भयो भनिहाल्नु हतारो हुन्छ : सीके लाल [कुराकानी]

मंसिर ९, २०७९

मधेश आन्दोलनबाट उदाएका राजनीतिक दलहरूको अहिले भएको हार स्वाभाविक नै हो । केही दिनपछि मान्छेमा वितृष्णा आउनु स्वाभाविक नै हो । मधेश आन्दोलनको आक्रोश मत्थर भएको छ । सबै आ-आफ्नै कामधन्दामा लागेका छन् । नुन, तेल,...

ad
x