गत अप्रिलमा भएको युद्धविरामयता पहिलो पटक एकअर्कामाथि भीषण आक्रमण गरेपछि इरान र इजरायलले तत्कालका लागि हमलाहरू रोकेको घोषणा गरेका छन् । यद्यपि, दुवै देशले परिस्थिति अनुसार पुनः आक्रमण शुरू गर्न आफूहरू पूर्ण रूपमा तयार रहेको चेतावनी दिएका छन्।

इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुले सोमबार टेलिभिजन सम्बोधनमार्फत आफ्नो देशले यस घडीमा आक्रमण रोकेको बताए। तर, उनले इरान र हिज्बुल्लाहविरुद्धको सङ्घर्ष अझै नसकिएको कुरामा विशेष जोड दिए।

नेतान्याहुको यो भनाइ इरानको सशस्त्र बलले इजरायललाई पीडादायी जवाफ दिएपछि आफ्ना सैन्य अपरेसनहरू रोकेको घोषणा गरेको केही घण्टापछि आएको हो। इरानले यदि इजरायलले लेबनान वा अन्य क्षेत्रमा थप आक्रमण गरेमा योभन्दा अझ कडा र विनाशकारी कदम चाल्ने चेतावनी दिएको छ।

यो पछिल्लो तनाव आइतबार शुरू भएको थियो, जब इरानले बेरुतमा भएको आक्रमणको बदला लिन इजरायलमाथि दर्जनौँ मिसाइल प्रहार गरेको थियो। त्यसको जवाफमा इजरायलले सोमबार बिहानै इस्लामिक गणतन्त्र इरानका सैन्य ठेगानाहरूलाई निशाना बनाएर हवाई आक्रमण गरेको थियो।

सोमबार बिहानसम्म पनि दुवै पक्षबीच गोलाबारी जारी रहेको थियो। इजरायली अधिकारीहरूका अनुसार इरानले जेरुसेलमका साथै मध्य र दक्षिणी इजरायललाई लक्षित गरी थप मिसाइलहरू प्रहार गरेको थियो। जवाफमा इजरायल डिफेन्स फोर्सेजले दोस्रो चरणको हवाई हमला गर्दै दक्षिण-पश्चिमी इरानी सहर माहशाहरमा रहेको एक पेट्रोकेमिकल उद्योगलाई निशाना बनाएको थियो, जहाँ ब्यालिस्टिक मिसाइलका लागि आवश्यक रसायन उत्पादन हुने गरेको इजरायली सैन्य अधिकारीहरूको दाबी छ।

इरानको आपत्कालीन संस्थाका प्रमुख जाफर मियादफरले तस्निम न्युज एजेन्सीलाई दिएको जानकारीअनुसार माहशाहरमा भएको उक्त आक्रमणमा १४ जना र तेहरानमा १ जना घाइते भएका छन्।

यसैगरी लेबनानमा पनि मानवीय क्षति भएको छ। लेबनानको स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार सोमबार दक्षिणी लेबनानको टायर सहरमा भएको इजरायली आक्रमणमा ५ जनाको मृत्यु भएको छ भने ८ जना घाइते भएका छन्। रेडक्रसका अनुसार घाइते हुनेहरूमा ४ जना तिनकै उद्धारकर्मी रहेका छन्। अर्कोतर्फ, हिज्बुल्लाहले सोमबार बिहान दक्षिणी लेबनानमा इजरायली सेनाका गाडी र सिपाहीहरूको समूहलाई लक्षित गरी रकेट वर्षा गराएको दाबी गरेको छ।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले वासिङ्टन र तेहरानबीच क्षेत्रीय युद्ध अन्त्यका लागि भइरहेको वार्तालाई यो सैन्य टकरावले जोखिममा पारेको भन्दै दुवै देशलाई तत्काल सुटिङबन्द गर्न सार्वजनिक आह्वान गरेका थिए । ह्वाइट हाउसले राष्ट्रपति ट्रम्पले यस सङ्कटबारे छलफल गर्न नेतान्याहुलाई फोन गरेको पुष्टि गरेको छ भने एक इजरायली अधिकारीले ट्रम्पकै अनुरोधमा इजरायलले आक्रमण रोकेको बताएका छन्। 

यद्यपि, अमेरिकी समाचार माध्यम 'एक्सिओस' र 'फाइनान्सियल टाइम्स' का अनुसार ट्रम्पले नेतान्याहुले आफ्नो चेतावनीलाई बेवास्ता गरेकोमा आक्रोश व्यक्त गरेका थिए । 

इरानका मुख्य वार्ताकार मोहम्मद बकर कालिबाफले टेलिग्राम पोस्टमार्फत युद्धविरामको उल्लङ्घन र सामुद्रिक नाकाबन्दी नै हालैको तनावको मुख्य कारण भएको बताए । 

यो क्षेत्रीय युद्ध गत २८ फेब्रुअरी २०२६ मा शुरू भएको थियो, जब इजरायल र अमेरिकाले इरानमाथि संयुक्त आक्रमण गरी इरानका सर्वोच्च नेता आयातोल्लाह अली खामेनी र धेरै उच्च सैन्य अधिकारीहरूको हत्या गरेका थिए। त्यसपछि इरानले इजरायल र अमेरिकी सैन्य अखडा रहेका खाडी मुलुकहरूमा मिसाइल र ड्रोन प्रहार गरेर बदला लिएको थियो। इरानले रणनीतिक रूपमा महत्त्वपूर्ण हर्मुज जलमार्ग ठप्प पारेपछि विश्व बजारमा तेलको मूल्य आकासिएको छ।

मार्च २ मा खामेनीको हत्याको बदला लिन लेबनानको हिज्बुल्लाह समूहले इजरायलमा रकेट प्रहार गरेपछि लेबनान पनि युद्धमा तानियो । त्यसपछि इजरायलले लेबनानमा हवाई आक्रमण र स्थलगत सैन्य परिचालन (ग्राउन्ड इन्भाजन) शुरू गरेको थियो । अमेरिकाको मध्यस्थतामा भएको इजरायल-लेबनान युद्धविराम सम्झौतालाई हिज्बुल्लाहले अस्वीकार गर्दै इजरायली सेना पूर्ण रूपमा फिर्ता हुनुपर्ने माग राखेपछि युद्ध थप जटिल बनेको छ।