२२ असार २०८३, सोमबार
सरकारले ल्याएको बजेटमा एउटै प्रकृतिको उद्योगलाई विभेद गरेको भन्दै रूपन्देहीका स्टील उद्योगी आन्दोलित भएका छन् ।
अर्थमन्त्री जनार्दन शर्माले सीमित उद्योगीलाई फाइदा पुग्ने गरी बजेटमा करको दर तय गरेको उद्योगीको आरोप छ ।
करको विभेदकारी नीति तुरुन्त परिवर्तन गर्नुपर्ने माग राख्दै उद्योगीहरूले रूपन्देहीका प्रमुख जिल्ला अधिकारी (सीडीओ) ऋषिराम तिवारीमार्फत अर्थमन्त्रीलाई ज्ञापनपत्र पठाएका छन् ।
सरकारको नीतिका कारण फलामे डन्डीको मूल्य बढ्न जाने र बजारमा प्रतिस्पर्धा गर्न नसकिने हुँदा उद्योग बन्द भए ८–१० हजार मजदुर विस्थापनको अवस्थामा पुगेका पञ्चकन्या समूहका उपमहाप्रबन्धक देवेन्द्र साहुले बताए ।
सरकारले स्पञ्ज आइरन आयात गर्दा लाग्ने भन्सार दर तथा अन्तःशुल्क छुट गरी आफूहरूलाई विभेद गरेको स्टील उद्योगीले गुनासो गरेका छन् । पत्रु पागलेर फलामे छड उत्पादन गर्ने र त्यसमा मिसाउन चाहिने कच्चा पदार्थ (स्पन्ज आइरन) पैठारी गर्दा भन्सार दर १ प्रतिशत र अन्तःशुल्कलाई शून्य प्रतिशतमा झारेका कारण सोझै बिलेड आयात गरेर डण्डी उत्पादन गर्दा महंगो हुने एभरेस्ट रोलिङ इन्डस्ट्रिज प्रालिका सञ्चालक अरुणकुमार गोयन्काले बताए ।
सरकारको विभेदकारी नीति भएको र जिल्लाका स्टील उद्योगी विस्थापित हुने अवस्थामा पुगेका गोयन्काले बताए । आव २०७९/०८० को नयाँ बजेटले कच्चा पदार्थको रूपमा रहेको बिलेट र समान प्रकृतिको एमएस वायरमा भन्सार र अन्तःशुल्क थपिदिएको छ । तयारी पदार्थमा मात्र अन्तःशुल्क लाग्ने अन्तर्राष्ट्रिय प्रचलन रही आएकोमा अहिले अर्थमन्त्रीले कच्चा पदार्थमा पनि अन्तःशुल्क थपेको एसआर स्टील उद्योगका सञ्चालक सुरज उप्रेतीले बताए ।
बिलेटको अन्तःशुल्क प्रतिमेट्रिकटन २ हजार ५०० रुपैयाँबाट बढाएर ३ हजार ५०० पुर्याइएको छ । एमएस वायरको साविकको ५ प्रतिशत भन्सार महशुललाई वृद्धि गरी १० प्रतिशत पुर्याइएको र भन्सार विन्दुमै लगाइने अन्तःशुल्क बढाएर ४ हजार ५०० पुगेको छ ।
नेपालमा स्टील उद्योग ३० वटा छन् । त्यसमध्ये फलामे डन्डीको कच्चा पदार्थ स्पञ्ज आइरन र पत्रु पगालेर छड बनाउने ८ उद्योग छन् । बाँकी २२ वटा उद्योगले कच्चा पदार्थ वलेटस्बाट छड बनाउँछन् । सरकारले २२ उद्योग प्रत्यक्ष प्रभावित हुने गरी भन्सार महसुल र अन्तःशुल्क दर वृद्धि गरेको छ । ८ उद्योगलाई भने भन्सार महसुल १ प्रतिशत र अन्तःशुल्क पूर्ण रूपमा छुट दिएको छ ।
उद्योगीबीच नै विभेदकारी नियम लागू गरिँदा अधिकांश उद्योग मर्कामा परेका नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघ लुम्बिनी प्रदेश अध्यक्ष कृष्णप्रसाद शर्माले बताए ।
फलामे डन्डीको कच्चा पदार्थ स्पञ्ज आइरनको आयातमा भन्सार महशुल १ प्रतिशत मात्र कायम गरी अन्तःशुल्क पूर्ण छुट गरेको छ । यो व्यवस्थाले नेपालमा सञ्चालित ३० वटा स्टील उद्योगमध्ये स्पञ्ज आइरन तथा पत्रु पगालेर डन्डी बनाउने ८ उद्योगलाई मात्र एकपक्षीय रूपमा अत्यधिक लाभ गरेको स्टील उद्योगी बताउँछन् ।
उद्योगीको ज्ञापनपत्र बुझ्दै सीडीओ तिवारीले आफूले प्राप्त गरेको ज्ञापन उद्योगी र कामदारको हीतमा रहेका कारण अर्थमन्त्रीसम्म पुर्याउने प्रतिबद्धता जनाए ।
बिहीवार कर वृद्धिको विरोधमा उद्योगीले रुपन्देहीको भैरहवामा प्रदर्शन समेत गरेका छन् । जिल्लामा एसआर स्टील प्रालि, पन्चकन्या स्टील प्रालि, पञ्चकन्या वायर प्रालि, रत्ना आयरन इण्डस्ट्रिज प्रालि, विनायक स्पात, काठमाडौं स्टील प्रालि छन् ।
